Behramkale Murat Hüdavendigâr Camii’ne Tarihsel Bağlamda Yapılan Koruma ve Onarım Müdahalelerinin Kronolojik Değerlendirmesi

Authors : Ayşe Esin Kuleli, Zahide Çiğdem Alas

Pages : 235-267

Doi:10.21021/osmed.1631323

View : 102 | Download : 98

Publication Date : 2025-09-15

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, Antik Assos kentinin kuzeyinde, Behramkale köyüne hâkim bir konumda yer alan Murat Hüdâvendigâr Camii’nin mimari özelliklerini ve tarihsel süreçte geçirdiği onarım müdahalelerini incelemeyi amaçlamaktadır. Erken Osmanlı dönemine tarihlenen yapı, tek kubbeli harim ve son cemaat mahalli içeren plan tipinde inşa edilmiştir. Kare planlı harim, sekizgen kasnak üzerine oturan bir kubbe ile örtülmüş; son cemaat mahalli ise üç yöne eğimli kırma çatıyla kapatılmıştır. Kuzey cephede yer alan son cemaat mahallinin ortasında sivri, yanlarda ise yuvarlak kemerli olmak üzere üç gözlü açıklık dikkat çeker. Bu açıklıkları taşıyan antik devşirme sütunlar ve sütun başlıkları, yapının özgün mimari karakterine katkıda bulunmaktadır. Duvar örgüsünde almaşık taş ve tuğla işçiliği görülmekte; özellikle doğu ve batı cephelerdeki yuvarlak kemerli pencerelerde düzenli bir kullanım söz konusu iken, cephenin bazı bölümlerinde tuğlaların düzensiz biçimde kullanıldığı da gözlemlenmektedir. Çalışmada, yapıya ilişkin yerinde yapılan incelemeler doğrultusunda detaylı mimari analizler gerçekleştirilmiş; tarihsel süreçte yapılan onarım müdahaleleri belgelenmiş ve benzer erken Osmanlı dönemi yapılarıyla karşılaştırmalı değerlendirmeler yapılmıştır. Bu kapsamda, caminin tarihsel gelişimini anlamaya yönelik olarak restitüsyon dönemleme önerisi sunulmuştur.
Keywords : Behramkale Murat Hüdavendigâr Camii, Erken Dönem Osmanlı Mimarisi, Restitüsyon Dönemleme Önerisi, devşirme/ spolia, almaşık.

ORIGINAL ARTICLE URL