Jenerik Serbest Rotalı Hava Sahasında Kesikleştirme Tekniği Kullanılarak Çakışmaların Çözümlenme Problemi için Karma Tamsayılı Doğrusal Programlama Modeli

Authors : Zekeriya Kaplan, Cem Çetek, Tuğba Saraç

Pages : 1427-1440

Doi:10.2339/politeknik.1293137

View : 192 | Download : 391

Publication Date : 2024-09-25

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmada, jenerik serbest rotalı hava sahasında, uçaklar arasındaki çakışmaları belirlemek ve çözmek amacıyla bir karma tamsayılı doğrusal programlama (MILP) modeli önerilmiştir. Model, toplam uçuş mesafesinin enküçüklenmesini hedeflemektedir. Önerilen çözüm yaklaşımında, hava sahası kesikleştirme tekniği kullanılarak emniyet ayırmaları kontrol edilmekte ve uçuş yörüngeleri belirlenmektedir. Hava sahasının kesikleştirilmesi aşamasında çok fazla düğüm tanımlanması, kaliteli çözümlere ulaşılması fırsatı yaratmasına rağmen problem karmaşıklığını ve dolayısıyla çözüm süresini de arttırmaktadır. Bu nedenle, çalışmada ilgili hava sahası düşük, orta ve yüksek düğüm sayıları içerecek şekilde kesikleştirilmiş ve kesikleştirme oranının (hava sahasının içerdiği düğüm sayısının) çözüm süresi ve kalitesine etkisi incelenmiştir. Elde edilen deneysel sonuçlar, orta kesikleştirme oranı kullanıldığında, düşüğe kıyasla ciddi bir çözüm kalitesi artışının, kabul edilebilir bir çözüm süresi içinde sağlanabildiğini ancak yüksek orana geçildiğinde önemli bir çözüm süresi artışına karşın aynı oranda çözüm kalitesi iyileşmesi sağlayamadığını ortaya koymuştur.
Keywords : Karma tamsayılı doğrusal programlama MILP, Çakışma çözümleme, Serbest rotalı hava sahası, Hava sahası kesikleştirme, Hava trafik yönetimi

ORIGINAL ARTICLE URL