Erken Cumhuriyet Dönemi Spor Politikaları ve Ülkü Dergisi Spor Yazıları

Authors : Utku Tuna, Müfide Yoruç Çotuk

Pages : 351-382

Doi:10.55238/seder.1709998

View : 185 | Download : 237

Publication Date : 2025-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Erken Cumhuriyet döneminde ulus-devlete geçilmesiyle birlikte vatandaş eğitimi noktasında medyaya önemli görevler verildiği görülmektedir. İktidarın önemli araçlarından olan medya; gazeteler, dergiler, romanlar vasıtasıyla reformların halka aktarılması ve benimsenmesi noktasında önemli bir rol üstlenmiştir. Bu süreçte, beden terbiyesi ve sporun ulus-devletin inşasındaki yeri fark edilmiş ve bu alan, spor-siyaset ilişkisini şekillendiren yeni karar mekanizmalarının konusu olmuştur. 1929 yılı küresel ekonomik buhranının ardından belirginleşen devletçi eğilimler, spor politikalarının oluşumuna da yansımıştır. Diğer tüm alanlarda ortaya çıkan devletleşme hareketinin bir parçası olarak, beden terbiyesi ve sporun yönetimi 1936\\\'da Türk Spor Kurumu aracılığıyla partiye, 1938’den itibaren ise Beden Terbiyesi Genel Müdürlüğü aracılığıyla doğrudan devlete bağlanmıştır. Bu kurumlaşma sürecinin ön adımlarından biri ise 1932 yılında kurulan ve beden terbiyesi ve sporu çalışma kollarından biri olarak belirleyin Halkevleridir. Bu yönüyle Halkevleri, spor politikalarının uygulanmasında merkezi bir işlev üstlenmiştir. Bu çalışmada, 1932-1951 yılları arasında Türkiye’nin kültürel ve toplumsal hayatında önemli bir yer edinen Halkevlerinin merkezi yayın organı olan Ülkü Dergisi’nin birinci serisinde (1933-1941) yayınlanan “beden terbiyesi” ve “spor” konulu yazılar medya metni olarak analiz edilmiştir. Şubat 1933’te Ankara’da neşredilmeye başlanan Ülkü Dergisi, 17 yıl süreyle üç seri halinde yayınlanmış, 1932 yılında kurulan Halkevlerinin fikirlerini ulusal boyutta aktaran yönlendirici bir mecra olmuştur. Bu çalışmanın amacı, iktidarın spor politikalarına dair söylemlerinin Ülkü Dergisi üzerinden izini sürmek ve bu yazıları belirli temalar altında tasnif ederek dönemin spor anlayışını analiz etmektir. Aynı zamanda yayınlanan yazılar üzerinden erken Cumhuriyet’in spor politikalarının medya aracılığıyla nasıl şekillendiğini ortaya koymak hedeflenmektedir. Bunun tercih edilme nedeni; spor yönetimi ve politikalarını tarihsel bir perspektiften inceleyen araştırmaların, Ülkü Dergisi’nde yansımasını bulup bulmadığını sorgulamaktır.
Keywords : Spor, Politika, Erken Cumhuriyet Dönemi, Ülkü Dergisi

ORIGINAL ARTICLE URL