Oral Antiseptiklerin Ventilatör İlişkili Pnömoninin Önlenmesine Etkisi: Bibliyometrik Çalışma

Authors : Banu Uygun-can

Pages : 95-103

View : 63 | Download : 66

Publication Date : 2025-07-18

Article Type : Research Paper

Abstract :Amaç: Ventilatörle ilişkili pnömoni (VAP), yoğun bakım ünitelerinde mekanik ventilasyon uygulanan hastalarda önemli bir nozokomiyal enfeksiyon olup morbidite, mortalite ve hastanede yatış süresini artırmaktadır. Ağız hijyeninin sağlanması, VAP insidansını azaltmak için yaygın olarak kullanılan bir önlem olmakla birlikte, klorheksidin (CHX) gibi antiseptik ajanların etkinliği konusunda literatürde çelişkili sonuçlar mevcuttur. Bu çalışmanın amacı, CHX ve alternatif antiseptik ajanların VAP insidansı, mortalite ve hastanede kalış süresi üzerindeki etkilerini bibliyometrik analiz yöntemiyle incelemek ve alandaki bilimsel araştırma eğilimlerini belirlemektir. Gereç ve Yöntem: Bu bibliyometrik analiz, 2000-2024 yılları arasında Web of Science, Scopus ve PubMed veri tabanlarında yayımlanan çalışmaların sistematik olarak taranmasıyla gerçekleştirilmiştir. Dahil edilme kriterleri, ventilatörle ilişkili pnömoni üzerine ağız antiseptiklerinin etkisini inceleyen randomize kontrollü çalışmalar (RKÇ)’dır. Bulgular: Analiz edilen çalışmalar, CHX’in bazı durumlarda VAP insidansını azalttığını gösterirken, bazı çalışmalarda anlamlı bir etkisinin olmadığını ortaya koymuştur. Alternatif ajanlar arasında ozonlu su, povidon-iyod ve bitkisel içerikli gargaraların VAP önlenmesinde benzer veya daha fazla etkinlik gösterdiği belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, VAP önleme protokollerinde tek başına CHX kullanımının yeterli olmayabileceğini ve alternatif antiseptik ajanların değerlendirilmesi gerektiğini göstermektedir. Özellikle ozonlu su, povidon-iyot ve bitrkisel içerikli ajanlar VAP insidansını azaltma konusunda umut verici olabilir. Sonuç: Bibliyometrik analiz sonuçları, VAP önlenmesine yönelik araştırmaların giderek artan bir eğilim gösterdiğini ve gelecekte daha büyük ölçekli, ortak metodoloji kullanan, çok merkezli randomize kontrollü çalışmaların yapılmasının gerekliliğini ortaya koymaktadır.
Keywords : Yoğun bakım ünitesi, Ventilatörle ilişkili pnömoni, , Antiseptik gargaralar, Ağız hijyeni, Diş plağı kolonizasyonu

ORIGINAL ARTICLE URL