Coğrafi bilgi sistemleri kullanılarak Kürtün Irmağı Havzası’nda (Samsun) heyelan duyarlılık analizi

Authors : İnci Demirağ Turan, Abdulkadir Kayaalp

Pages : 110-125

Doi:10.33409/tbbbd.1719504

View : 146 | Download : 202

Publication Date : 2025-12-29

Article Type : Research Paper

Abstract :Dünya genelinde ve ülkemizde meydana gelen doğal afetler, insan yaşamını derinden etkileyen ve büyük yıkımlara neden olan olaylardır. Depremler, heyelanlar, seller, tsunamiler, çığlar ve yangınlar gibi tehlikeler, can ve mal kaybına yol açmakta ve toplumların sosyo-ekonomik refahını olumsuz etkilemektedir. Özellikle Karadeniz Bölgesi, arazi yapısı ve yüksek yağış miktarı nedeniyle heyelan duyarlılığı açısından önemli bir tehdit oluşturmaktadır. Bu çalışmada, Samsun İli sınırları içindeki Kürtün Irmağı Havzası\\\'nda heyelan duyarlılığının kapsamlı bir coğrafi analizi gerçekleştirilmiştir. Jeoloji, eğim, yağış, arazi kullanımı, bakı, toprak ve yükselti gibi yedi temel parametre detaylı bir şekilde incelenmiştir. Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS) yöntemi kullanılarak, bu faktörlerin heyelan üzerindeki etkileri belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, havzanın % 16\\\'sının çok yüksek, % 36\\\'sının yüksek, % 33\\\'ünün orta ve % 15\\\'inin az veya hiç duyarlılık göstermediğini ortaya koymuştur. Ayrıca, jeoloji, eğim ve yağış parametrelerinin heyelan duyarlılığını en fazla etkileyen unsurlar olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak, Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ve Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS) yöntemleri, heyelan duyarlılığı değerlendirmesinde etkin bir şekilde kullanılmıştır.
Keywords : Kürtün Irmağı Havzası, Samsun, Heyelan Duyarlılık Analizi, Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS), Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS).

ORIGINAL ARTICLE URL