Biyomimikri Farkındalık Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Authors : Cansel Hocaoğlu, Eylem Bayır, Sertaç Arabacıoğlu

Pages : 318-345

Doi:10.24315/tred.1647296

View : 254 | Download : 157

Publication Date : 2025-05-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Doğa temelli çözümler ve biyomimikri düşüncesine dayanan tasarımlar, doğal ekosistemlerin korunması, iyileştirilmesi ve sürdürülebilirliği açısından kritik bir öneme sahiptir. Biyomimikri düşüncesi, okul eğitiminde ve öğrenme-öğretim süreçlerinde giderek daha fazla yaygınlaşmaktadır. Ancak, öğrencilerin tasarım problemleri için doğa temelli çözümler geliştirmede çocukların veya acemi tasarımcıların biyomimikri düşüncesini ne kadar kullanabilecekleri konusunda hala net bir görüş birliği yoktur. Bu nedenle bu araştırmanın temel amacı, ortaokul düzeyindeki öğrencilerin tasarım sürecinde doğa temelli çözümler ve biyomimikri farkındalığı ile tasarım problemlerine nasıl yaklaştıklarını ölçebilecek bir araç geliştirmektir. Açımlayıcı Faktör Analizleri için 300, Doğrulayıcı Faktör Analizleri için 400 öğrenci olmak üzere toplamda 700 altıncı ve yedinci sınıf ortaokul öğrencisi ile yürütülen araştırmada, 19 maddenin yük verdiği “Doğadan İlham Alma” ve “Biyomimikrinin Kavramsallaştırılması” olmak üzere iki boyutlu Biyomimikri Farkındalık Ölçeği geliştirilmiştir. Araştırma kapsamında ölçme aracının güvenirlik, geçerlik, iç tutarlılık gibi temel özellikleri değerlendirilmiştir. Araştırma kapsamında geliştirilen ölçme aracı, çocukların veya acemi tasarımcıların doğa temelli çözümler üretme ve biyomimikri düşüncesine yönelik farkındalık düzeylerini daha net bir şekilde ortaya koyarak, alan yazınına katkı sağlayabileceği düşünülmektedir.
Keywords : Biyomimikri düşüncesi, Farkındalık, Ortaokul öğrencileri, Ölçme aracı

ORIGINAL ARTICLE URL