Nikolay Vasil’yeviç Nikol’sky’in Çuvaş Modernleşmesi ve Kimlik İnşasına Katkıları: Hıpar Gazetesi ve Kazan Edebiyat Okulu

Authors : Bahar Eriş Karaoğlan

Pages : 375-404

Doi:10.33207/trkede.1659675

View : 59 | Download : 57

Publication Date : 2025-07-23

Article Type : Research Paper

Abstract :Rusya’da 18. yüzyılda başlayan modernleşme süreci millî kimliğin inşasını da beraberinde getirmiştir. Çok dilli, çok dinli ve çok uluslu Rus İmparatorluğu millî devlet yapısına geçerken tabi halklara çeşitli asimilasyon politikaları uygulamıştır. Bu politikaları uyguladığı halklardan biri de Çuvaşlardır. Çuvaşları asimile etmeye yönelik yapılan çalışmalar onların modern eğitim almalarını, kültürel farkındalık kazanmalarını ve basın yayın faaliyetlerinde bulunmalarını sağlamıştır. Rus modernleşmesi etkileriyle 19. yüzyılın ikinci yarısında Çuvaşlar arasında başlayan modernleşme hareketine I. Ya. Yakovlev’den sonra N. V. Nikol’sky öncülük etmeye başlamıştır. Laik bir bakış açısına sahip N. V. Nikol’sky etnik kültüre dayalı bir milletin inşasına çeşitli alanlarda katkı sağlamıştır. 1905 Ekim Devrimi ile kurulan Hıpar hem ilerici-millî hareketin hem de sosyalist fikirlerin dile getirildiği bir iletişim aracı olmuştur. Ayrıca gazetenin dili, ortak tarihe ait mit ve simgelerin gazetede yer alması, Çuvaşların etnik kimliklerini yeniden keşfetmelerini sağlamıştır. Kazan edebiyat okulu ise dönemin siyasî, kültürel, ekonomik, toplumsal politikasını eleştirenlerin ve kendi edebiyatını oluşturmak isteyen aydın ve yazarların buluşma yeri olmuştur. Bu sebeple makalede Çuvaş modernleşmesinde önemli bir yere sahip N. V. Nikol’sky’in Kazan edebiyat okulu ve Hıpar gazetesi ile başlattığı dil ve kültür bağımsızlığı kazanma ve millî bilinci inşa süreci anlatılacak ve Çuvaşlığın 20. yüzyılın başındaki yeniden keşfine N. V. Nikol’sky’in çalışmaları aracılığıyla dikkat çekilecektir.
Keywords : Çuvaş modernleşmesi, N. V. Nikol’sky, Hıpar Gazetesi, Kazan Edebiyat Okulu

ORIGINAL ARTICLE URL