6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremleriyle tetiklenen yüzey deformasyonlarının haritalanması ve analizi

Authors : Serdar Yeşilyurt

Pages : 99-114

Doi:10.17211/tcd.1660081

View : 157 | Download : 132

Publication Date : 2025-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremlerinin neden olduğu yüzey deformasyonlarının kış koşulları nedeniyle hızla kaybolmadan önce haritalanması ve analiz edilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. 7.7 (Mw) ve 7.6 (Mw) büyüklüğündeki bu depremler, Doğu Anadolu Fay Zonu\\\'nda (DAFZ) geniş yüzey kırıkları, kütle hareketleri ve sıvılaşmalar oluşturmuştur. 16-20 Şubat 2023 tarihleri arasında Kahramanmaraş, Gaziantep, Malatya, Adıyaman ve Hatay illerini kapsayan arazi çalışmaları kapsamında insansız hava aracı (İHA) tabanlı fotogrametri uygulanmış, ayrıca ortofoto ve uydu görüntüleri gibi uzaktan algılama verileri analiz edilerek yüzey deformasyonları haritalanmıştır. Bulgular, toplamda 340 km’yi aşan yüzey kırıkları geliştiğini göstermektedir. En büyük sol yanal ötelenme Pazarcık segmentinde 7.1 metre, Çardak Fayı’nda ise 8 metre olarak ölçülmüştür. Depremler sonucunda 4139 kütle hareketi tespit edilmiş olup, bunların büyük kısmını kaya düşmeleri oluşturmaktadır. Özellikle fay hatlarına yakın engebeli bölgelerde yoğunlaşan bu oluşumlar, ulaşım ve altyapıya ciddi zarar vermiştir. Ayrıca, Asi Nehri taşkın ovası ve Gölbaşı Gölü kıyılarında meydana gelen sıvılaşmaya bağlı yanal yayılmalar nedeniyle akarsu ve göl kıyı çizgisi önemli oranda tahrip olmuştur. Bu çalışma, DAFZ’deki sismotektonik süreçlerin anlaşılmasına katkı sağlayarak yüzey deformasyonlarının mekânsal dağılımını ve etkilerini detaylı şekilde incelemektedir. Bulgular, gelecekteki deprem risk analizleri ve afet yönetim stratejilerine katkı sağlayacaktır.
Keywords : Fotogrametri, heyelan, sıvılaşma, yanal yayılma, yüzey kırığı

ORIGINAL ARTICLE URL