RUSLE Yöntemi Kullanılarak Porsuk Çayı Havzası’nda Erozyon Duyarlılığının ve Toprak Kayıplarının Belirlenmesi

Authors : Ali Ünver, Ebubekir Karakoca

Pages : 230-251

Doi:10.48123/rsgis.1687713

View : 78 | Download : 120

Publication Date : 2025-09-27

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, Kuzeybatı Anadolu’daki Porsuk Çayı Havzası’nda toprak kayıpları ve erozyon duyarlılığı riskinin mekânsal dağılımını RUSLE açılımı modeliyle nicel olarak değerlendirmektedir. Araştırma alanı, Eskişehir ve Kütahya’nın büyük bölümü ile Ankara, Uşak ve Afyonkarahisar’ın bazı kesimlerini kapsamaktadır. RUSLE modelinin yağış erozivitesi (R), toprak erodibilite (K), eğim uzunluğu ve eğim (LS), bitki örtüsü (C) ve koruma önlemleri (P) faktörleri; Google Earth Engine platformunda ALOS PALSAR DEM, CHIRPS yağış verileri, 1/100.000 ölçekli toprak haritaları, Sentinel-2 NDVI ve MODIS arazi kullanım verileriyle 30*30 m çözünürlükte Üretilmiştir. Analizler, özellikle Sündiken ve Karlık Dağları gibi yüksek eğimli alanlarda erozyon riskinin arttığını göstermektedir. Çok hafif riskli alanlar havzanın %41,01’ini oluştururken, toplam toprak kaybının %15,47’sine neden olmaktadır. Yüksek ve çok yüksek riskli alanlar ise havzanın %34,57’sini kapsamakta ve toplam kaybın %62,90’ına sebep olmaktadır. Ortalama yıllık toprak kaybı 2,35 ton ha⁻¹ y⁻¹, toplam kayıp ise yıllık 2,538,269.32 tondur. Sonuçlar, sürdürülebilir arazi yönetimi için ağaçlandırma, teraslama ve koruyucu tarım uygulamalarının gerekliliğini vurgulamaktadır. Ayrıca, coğrafi teknolojilerin RUSLE parametrelerinin türetilmesinde sağladığı avantajlar örneklenmiştir.
Keywords : Erozyon, Uzaktan algılama, CBS, RUSLE, Porsuk çayı

ORIGINAL ARTICLE URL