Aralıklı Açlığın İnsülin Direnci Göstergesi HOMA-IR Düzeyi Yüksek Fazla Kilolu ve Obeziteli Yetişkinlerde Antropometrik Göstergeler ve Biyokimyasal Parametrelere Etkisinin Değerlendirilmesi

Authors : Özge Erol, Gizem Ağır, Deran Dalbudak, Erkan Deniz Dinçer, Müzeyyen Eryılmaz

Pages : 262-276

View : 218 | Download : 597

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Amaç: Hafif kilolu ya da obeziteli yetişkinlerde diyabetin habercisi olarak görülen insülin direncinin tedavisinde tıbbi beslenme tedavisi oldukça önemlidir. Tüm sağlık otoriteleri tarafından kabul görmüş enerji kısıtlı Akdeniz tipi beslenme tedavisine alternatif olarak aralıklı açlık modeli son yıllarda tartışılmaktadır. Bu çalışmanın amacı; geleneksel Akdeniz tipi diyet ile aralıklı açlık tipi diyetin etkinliklerini ve birbirlerine olan üstünlüklerini incelemektir. Gereç ve Yöntemler: Çalışma 18-65 yaş arası, beden kütle indeksi ≥25 kg/m² , HOMA-IR >2.5 olan 34 yetişkin ile gerçekleştirildi. Randomize şekilde 17 yetişkin kontrol grubu (geleneksel Akdeniz tipi diyet) ve 17 yetişkin müdahale grubu (aralıklı açlık) olmak üzere iki grup oluşturuldu. Kontrol grubuna dört hafta süre ile geleneksel Akdeniz tipi diyet, müdahale grubuna aralıklı açlık (16:8) uygulandı. Yetişkinlerin çalışma başında ve sonunda antropometrik ölçümleri, biyokimyasal kan bulguları, besin tüketim kayıtları, fiziksel aktivite düzeyleri değerlendirilerek gruplar arası karşılaştırma yapıldı. Bulgular: Her iki grupta da (müdahale-kontrol) yetişkinlerin beden kütle indeksi değerlerindeki azalma anlamlı bulundu (p<0.001). Her iki grupta da yetişkinlerin insülin (p<0.001, p=0.002), HOMA-IR (p<0.001, p=0.002) ve kolesterol (p=0.033, p=0.034) düzeyleri anlamlı derecede azaldı. Yetişkinlerin çalışma gruplarına göre bu biyokimyasal parametreler fark değerleri arasında anlamlı fark olmadığı bulundu (p=0.845, p=0.933, p=0.986). Yetişkinlerin çalışma gruplarına göre enerji ve protein değerleri arasında anlamlı fark olmadığı bulundu (p=0.249, p=0.696). Yetişkinlerin çalışma gruplarına göre fiziksel aktivite düzeyleri (IPAQ puanları) arasında anlamlı fark olmadığı bulundu (p=0.796). Sonuç: Her iki beslenme yaklaşımının yetişkinlerin antropometrik ölçümleri ve biyokimyasal kan parametreleri üzerine etkisi benzer olarak bulundu. Çalışma süresinin ve örneklem sayısının sınırlılığı, uzun dönem çalışmaların yapılması gerekliliğini öne çıkartmaktadır.
Keywords : Obezite, İnsülin direnci, Tıbbi beslenme tedavisi, Öğün sıklığı, Aralıklı açlık

ORIGINAL ARTICLE URL