GÖZETİM, AHLAK VE MEŞRUİYETİN MATBU HAFIZASI: OSMANLI’DAN CUMHURİYET’E POLİS MECMUASI

Authors : Serap Bozpolat Ayan

Pages : 325-336

Doi:10.53838/ankarad.1818606

View : 22 | Download : 26

Publication Date : 2025-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Öz: Bu makale, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan süreçte güvenlik bürokrasisinin kurumsal hafızasını temsil eden Polis Mecmuasının tarihî seyrini incelemektedir. Tanzimat’tan itibaren devletin matbu yayınları aracılığıyla toplumsal düzeni yeniden inşa etme çabaları, yalnızca bilgilendirme işleviyle sınırlı kalmamış; aynı zamanda devletin meşruiyetini güçlendiren ideolojik aygıtlar haline gelmiştir. Bu bağlamda Polis Mecmuası, 1913’teki kuruluşundan itibaren güvenlik teşkilatının hem iç aidiyetini pekiştiren hem de topluma dönük meşruiyet stratejilerini yansıtan özgün bir yayın organı olmuştur. Mecmua, polisin yalnızca suçla mücadele eden bir güç değil, aynı zamanda ahlakî değerlerin ve toplumsal düzenin teminatı olarak konumlandırılmasını sağlamış; Foucault’nun biyo-iktidar kavramı bağlamında devletin gözetim teknolojilerini içselleştirilmiş normlar üzerinden üretmiştir. Cumhuriyet döneminde de farklı adlar altında varlığını sürdüren yayın, devletin başkent merkezli yeni bürokratik yapısına uyum sağlamış ve güvenlik teşkilatının meslekî kimliğini yeniden üretmiştir. Sonuç itibarıyla Polis Mecmuası, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e modern devletin gözetim, meşruiyet ve ideolojik üretim pratiklerini gözlemlemeye imkân veren bir yazılı hafıza defteri niteliği taşımaktadır.
Keywords : Polis Mecmuası, Osmanlı modernleşmesi, Gözetim, Meşruiyet, Devlet hafızası, Biyo-iktidar

ORIGINAL ARTICLE URL