TÜRK SİNEMASINDA DİN TEMSİLLERİ: SOL DÜŞÜNCENİN ETKİSİ VE ELEŞTİREL YAKLAŞIMLAR

Authors : Hüseyin Arslan

Pages : 297-312

Doi:10.18092/ulikidince.1713886

View : 95 | Download : 646

Publication Date : 2025-10-29

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmanın konusu, Türk sinemasında din temsillerinin sol düşüncenin etkisi altında nasıl şekillendiğinin incelenmesidir. Çalışmanın amacı, din adamları, dini kurumlar ve dini pratiklerin sinemada eleştirel bir bakış açısıyla nasıl temsil edildiğini ortaya koymaktır. Araştırma, özellikle 1960’lı ve 1970’li yıllarda sol ideolojinin etkisiyle çekilen filmlerde dinin sömürü, gericilik ve modernleşme karşıtlığı ile ilişkilendirilmesini analiz etmeyi hedeflemektedir. Çalışmada niteliksel içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Şark Bülbülü, Kibar Feyzo, Züğürt Ağa, Zübük, Hudutların Kanunu gibi filmler, karakter analizi ve tematik inceleme yoluyla değerlendirilmiştir. Bu filmlerde din adamlarının feodal sistemle işbirliği yapan, halkı sömüren ve dini çıkarları için araçsallaştıran figürler olarak sunulduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte \\\"Hacı\\\" karakterlerinin ikiyüzlü bir profil çizdiği ve öğretmen-imam ikilemi üzerinden modernleşme ile gelenek çatışmasının vurgulandığı görülmüştür. Bulgular Türk sinemasının sol ideolojik perspektifle din adamlarını olumsuz stereotiplerle temsil ettiğini göstermektedir. Türk sinemasının bazı filmlerinde dine dogmatik bir bakış açısıyla yaklaşılmış olup dini toplumsal eşitsizliklerin ve sömürünün devamında bir araç olarak ele alınmış; öğretmenler ilerici, imamlar ise gerici figürler olarak kurgulanmıştır.
Keywords : Türk Solu, Türk Sineması, Din, Din Adamı

ORIGINAL ARTICLE URL