ŞAH İSMAİL HATÂYÎ DİVANI'NDA GEÇEN ATASÖZLERİ VE DEYİMLER

Authors : Ali Kök

Pages : 69-88

Doi:10.30563/turklad.1629337

View : 80 | Download : 50

Publication Date : 2025-06-20

Article Type : Research Paper

Abstract :Divan Edebiyatı şairleri, söylemek istediklerini az ve öz bir biçimde söylemek, sözün etki gücünü arttırmak ve okuru inandırıp uyarmak için eserlerinde atasözleri ve deyimlere yer vermişlerdir. Bu nedenle divanlar ihtiva ettikleri zengin dil, din ve edebiyat malzemesinin yanı sıra atasözleri ve deyimler açısından da önemli kaynaklar arasında yer almaktadır. Kendi içinde bölümlerden oluşan bu çalışmada 16. yüzyıl Anadolu, Afganistan, Azerbaycan, Irak, Suriye ve Türkistan sahası Türk edebiyatının önemli hükümdar şairlerinden biri olan Şah İsmail Hatâyî\\\'nin (1487-1524) divanında yer alan atasözleri ve deyimler üzerinde durulmuştur. Çalışmada öncelikle Şah İsmail\\\'in hayatı, eserleri, bu eserler üzerinde yapılan çalışmalar, kalıplaşmış özlü sözler olan atasözleri ile bir durumu daha etkili bir biçimde ifade etmek için genellikle mecaz anlamlarıyla kullanılan kelime grupları olan deyimler hakkında bilgi verilmiştir. Ardından da Şah İsmail Hatâyî\\\'nin divanında geçen ve tarafımızca tespit edilen atasözleri ve deyimler kendi içerisinde sınıflandırılmıştır. En sonunda ise Şah İsmail\\\'in divanında geçen ve hükümdarın mensubu olduğu topluma dair niteliklerin başında gelen deyim ve atasözlerinin incelenmesi neticesinde elde edilen bulgular sıralanmıştır.
Keywords : Şah İsmail, Hatâyî Divanı, atasözleri, deyimler

ORIGINAL ARTICLE URL