TÜRK MİTOLOJİSİ BAĞLAMINDA TÜRK RESİM SANATINDA AĞAÇ KÜLTÜ MORFOLOJİSİ

Authors : Erdal Ünsal

Pages : 677-697

Doi:10.7884/teke.1639932

View : 223 | Download : 165

Publication Date : 2025-09-15

Article Type : Research Paper

Abstract :Türk topluluklarının başlangıçta doğayla iç içe yapısı ve onların göçer niteliği, doğal güçleri mitolojik anlamda inançlarının önemli bir parçası yapmaktadır. Bu hareketlilik, inançlarının zenginleşmesine ve farklı inanç biçimlerine yaklaşımlarını hoşgörü çerçevesinde değerlendirmelerine yol açmıştır. Ama ağaç kültü her zaman Türkler için önemli bir kült olarak bugüne kadar gelmektedir. Türklerin farklı dinlerle karşılaşmaları, inançlar arasında bir ayrım gözetmemelerine yol açmış ama yer, gök, su ve atalar kültü denilen temel inançlarından vazgeçmemişlerdir. İslam inancına rağmen yer, gök, su ve atalar kültüyle ilgili mitolojik öğeler, özellikle kırsalda yaşayanlar ve hayvancılıkla uğraşan topluluklarda sözsel olarak aktarılarak bugüne kadar gelmiştir. Bunda kuşkusuz yalıtılmış ya da yarı yalıtılmış yaşam sürmelerinin önemli katkısı bulunmaktadır. Bu mitolojik elemanlardan ya da mitolojik kültlerden ağaç, Türk resminde biçim ve renk anlamında nasıl betimlendiği ve bu betimlemenin mitolojik anlamlandırmayla ne kadar örtüştüğü bu araştırmanın temel amacıdır. Morfoloji kavramı araştırmada, biçim ve renk arasındaki ilişkinin önce ayrı sonra bütüncül bir yaklaşımla ağaç kültünün mitolojik anlamıyla beraber değerlendirilmesi olarak kullanılmaktadır.
Keywords : Ağaç kültü, morfoloji, Türk resim sanatı, Türk resim sanatında ağaç, Türk mitolojisi.

ORIGINAL ARTICLE URL