Metasezgisel Optimizasyon Yöntemlerinin Psikiyatrik Uygulamalardaki Yeri: Bibliyometrik Bir Analiz

Authors : Ümit Can, Feride Tuğrul
Pages : 1140-1151
View : 44 | Download : 53
Publication Date : 2025-07-15
Article Type : Research Paper
Abstract :Mental hastalıklar dünya çapında milyarlarca insanı çeşitli seviyelerde etkilemektedir. Bu durum toplum sağlığı açısından bir risk teşkil etmektedir. Hastalıkların seviyeleri ve etkileri değişiklik gösterse de genel olarak mental rahatsızlıklar kişilerin kendileri ve çevreleri ile sağlıklı bir ilişki kurmalarını engelleyerek günlük yaşamlarını verimli bir şekilde geçirmelerini engeller. Günlük yaşam konforundan uzaklaşan bireyler sosyal ve iş yaşamlarında da birçok zorluk ile karşılaşırlar. Uzun süreli mental rahatsızlık yaşayan insanlarda strese bağlı olarak fizyolojik rahatsızlıklar da görülebilir. Bu durum tedavi edilmediği ve önlenmediği zaman toplum sağlığı problemine dönüşür. Bundan dolayı sağlık alanında faaliyet gösteren sağlık kuruluşları, araştırma merkezleri ve üniversiteler gibi merkezler mental hastalıkların tespiti ve tedavisi için birçok çalışma yapmaktadır. Bu yöntemler geleneksel yöntemleri içermekle birlikte günümüzde yapay zeka destekli yöntemleri de kapsamaktadır. Yapay zeka destekli yöntemler çeşitli türdeki büyük miktarda mental hastalık verisini analiz ederek mental hastalıkların erken teşhisi ve tedavisinde kullanılmaktadır. Araştırmacılar bu yöntemlerin başarılarını geliştirmek için metasezgisel optimizasyon algoritmalarını da kullanmaktadır. Çok karmaşık nonlinear problemlere hızlı ve yüksek başarımlı çözümler arayan bu optimizasyon yöntemleri makine öğrenmesi ve derin öğrenme yöntemlerinin başarılarını arttırmaktadır. Fakat araştırmacılar için bu alanda yapılan çalışmaların sayısını ve niteliğini gösteren ayrı bir bibliyometrik bir çalışma yoktur. Bu çalışma bu alanda oluşan bu boşluğu doldurarak araştırmacılar için ön açısı bir rehber olmayı hedeflemektedir.
Keywords : Bibliyometrik analiz, Metasezgisel optimizasyon, Mental hastalıklar, Mental bozukluklar, Makine öğrenmesi, Derin öğrenme

ORIGINAL ARTICLE URL