Modifiye Rehberli Farkındalık Temelli Meditasyon Uygulamasının Doktorların Stres Seviyeleri Ve Stresle Başa Çıkma Stratejileri Üzerine Etkisi, Randomize Kontrollü Çalışma

Authors : Merve Bektaş, Mehmet Ali Kurçer

Pages : 339-350

View : 31 | Download : 4

Publication Date : 2025-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Farkındalık temelli stres azaltma girişimleri, stresi azaltma ve başa çıkma stratejileri üzerindeki faydaları nedeniyle ön plana çıkmıştır. Ancak, farkındalık temelli uygulamaların bazı eleştirilere açık olduğu görülmektedir. Yöntemlerin zorlu ve uzun çalışma saatleri ve yüksek maliyetleri nedeniyle hekimler uygulamalara tam olarak katılmakta, sürdürmekte ve uyum sağlamakta zorluk çekebilmektedirler. Ayrıca, odaklanmayı sürdürme ve grup çalışması sorumluluklarıyla ilişkili stres faktörleriyle başa çıkma zorlukları, istenen sonuçların alınmasını engelleyebilmektedir. Bu durum farkındalık temelli stres azaltma uygulamalarının genel faydalarını olumsuz yönde etkileme potansiyeline sahiptir. Bildirilen yüksek stres seviyeleri göz önüne alınarak , stres seviyelerini düşürme ve hekimlerde yapıcı stresle başa çıkma stratejilerini teşvik etme konusunda çözümlere önemle ihtiyaç vardır. Bu sorunu ele almak için mevcut yöntemleri ihtiyaca göre uyarlayarak uygulamak faydalı olabilir. Bu çalışmada, Downdog uygulamasıyla sağlanan modifiye rehberli farkındalık temelli meditasyonun stres seviyelerini azaltma ve hekimlerin stresle başa çıkma stratejilerinde değişimi üzerindeki etkisi değerlendirilmiştir. Bu çalışma kör olmayan randomize kontrollü bir çalışmadır. Çalışmanın örneklemi 01.05.2023-30.06.2023 tarihlerinde halk sağlığı stajını alan intern doktorlardan oluşmaktadır. Deney grubu 22 intern doktordan oluşurken, kontrol grubu 33 intern doktordan oluşmuştur. Downdog uygulamasıyla sağlanan modifiye rehberli farkındalık temelli meditasyon intern doktorlar tarafından uygulanmış ve intern doktorların stres düzeyleri ve stresle başa çıkma stratejilerini değerlendirmek için pre-post PSS ve WCI envanteri kullanılmıştır. Deney grubunun stres düzeyleri modifiye rehberli farkındalık temelli meditasyonla önemli ölçüde azalmıştır. (p=0,001). Modifiye rehberli farkındalık temelli meditasyonun intern doktorların stres düzeyleri üzerindeki etki büyüklüğü küçüktür. (Cohen d=0,41). Modifiye rehberli farkındalık meditasyonu uygulamasıyla, deney grubundaki katılımcılar stresle başa çıkmak için yapıcı yolları uygulamaya devam etmiş (p=0,594), kontrol grubundaki katılımcılar ise yıkıcı yolları uygulama davranışını önemli ölçüde artırmıştır (p=0,06). Downdog uygulaması kullanılarak denenmiş, ekonomik, zaman esnekliği sağlayan, bireye özel farkındalık temelli meditasyona ulaşma fırsatları sunan, modifiye edilmiş rehberli farkındalık temelli meditasyon, intern doktorlarda stresi azaltmada etkili olduğu gibi, stresle başa çıkmada yapıcı stratejiler geliştirmeye de yardımcı olmuştur.
Keywords : Modifiye rehberli farkındalık temelli meditasyon, stresle başa çıkma, stres yönetimi, farkındalık meditasyonu, farkındalık temelli stres azaltma.

ORIGINAL ARTICLE URL