Küresel iklim değişikliği bağlamında çim alanlarının karbon döngüsüne etkisi: İstanbul ili örneği

Authors : İpek Müge Özgüç, Nilüfer Kart Aktaş, Beyza Ece Emeksiz, Simge Özkırım

Pages : 184-195

Doi:10.17474/artvinofd.1536425

View : 299 | Download : 1262

Publication Date : 2024-10-15

Article Type : Research Paper

Abstract :İklim değişikliği, küresel çapta en önemli çevresel sorunlardan biridir. Karbon dioksit (CO₂) emisyonlarının azaltılması, bu sorunun çözümünde kilit rol oynamaktadır. Bitkiler, fotosentez yoluyla atmosferden karbon dioksit çekerek karbonu biyokütlelerinde ve toprakta depolarlar. Bu bağlamda, kentsel yeşil alanlar içerisinde büyük bir alana sahip çim alanlar da önemli bir karbon yutağı olarak değerlendirilebilir. Çim alanlar şehir sakinlerine huzur ve rahatlama sağlamanın yanısıra, çocukların güvenle oynayabileceği, insanların spor ve rekreasyon faaliyetlerinde bulunabileceği ve sosyal etkileşimlerin gerçekleşebileceği mekânlar olarak da önem taşır. Ancak bu alanlar kendilerinden beklenen estetik ve fonksiyonel faydaları en doğru şekilde verebilmesi için önemli bir bakım prosedürüne ihtiyacı vardır. Bu bakım sürecinde en yaygın uygulamalardan biri de biçme işlemidir. Bu makalede, çimlerin biçilmesi ile karbon açığa çıkması arasındaki ilişki incelenerek, İstanbul İli örneğinde değerlendirilmiştir. Çalışmada, öncelikle İstanbul\\\'daki aktif ve pasif yeşil alanlardaki çim alanlarının miktarı ve bu alanların için mevcuttaki karbon depolama miktarları hesaplanarak, ideal koşulların sağlanması durumunda karbon depolama kapasitesi bulunmuştur. En son olarak çim biçilmesi sonucu sisteme karışan karbon miktarı elde edilmiştir. Bu sayede İstanbul ilindeki tüm çim alanlar için; ideal yıllık karbon tutma miktarı (9.306.66 kg/yıl), mevcut yıllık karbon tutma miktarı (5.640.40 kg/yıl) ve biçilen çimlerin sahadan uzaklaştırılması durumunda 1 ha alan için atmosfere karışan kayıp karbon miktarı (710 g/ha) olarak bulunmuştur. Sonuç olarak, çim alanlarının doğru yönetildiğinde, karbon depolama ve mikro iklim düzenleme gibi önemli ekosistem hizmetleri sağlayabilir. Ancak, geleneksel bakım uygulamaları çevresel zararlara neden olabilir. Bu nedenle, çim alanlarının sürdürülebilir yönetimi, iklim değişikliğiyle mücadelede kritik bir rol oynar.
Keywords : Küresel iklim değişimi, çim alan, karbon döngüsü

ORIGINAL ARTICLE URL