Turizm Sektöründeki Yenilikçi Faaliyetlerin Finansal Performans Üzerindeki Etkisi: BİST Uygulaması

Authors : Elif Yücel, Yasemin Ertan

Pages : 67-95

Doi:10.62393/aurum.1579786

View : 43 | Download : 25

Publication Date : 2025-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Turizm sektörü, sürekli değişen koşullar ve artan rekabet nedeniyle yenilikçi çözümler benimsemeyi zorunlu kılan dinamik bir yapıya sahiptir. Bu amaçla turizm işletmeleri farklı inovasyon stratejileri geliştirerek pazardaki konumlarını güçlendirmekte ve özellikle ekonomik sürdürülebilirliklerini sağlamaktadırlar. İnovatif çözümler başlangıçta birer maliyet unsuru olarak görülseler de işletmelerin müşteri sayılarının artmasını sağlayarak finansal performanslarını etkilemektedirler. Bu çalışmanın temel amacı da Türkiye’de turizm işletmelerinde gerçekleştirilen inovasyonların işletmelerin finansal performansı üzerindeki etkisini ölçmektir. Bu doğrultuda çalışmada öncelikle 2016-2023 yılları arasında BIST\\\'te işlem gören 11 turizm işletmesinin faaliyet raporları incelenmiş olup işletmelerin inovasyon faaliyetleri türlerine göre sınıflandırılarak puanlandırılmıştır. Bu sınıflandırma sonrasında inovasyon faaliyetlerinin işletmelerin finansal performansı üzerindeki etkilerini ölçmek amacıyla panel veri analizi uygulanmıştır. Modelde, literatürde ve uygulamada en yaygın kullanılan finansal performans göstergeleri olan ROA ve ROE göstergelerinden yararlanılmıştır. Bulgular, süreç inovasyonunun işletmelerin finansal performansı üzerinde anlamlı bir etki yarattığını, ürün, organizasyonel ve pazarlama inovasyonlarının ise istatistiksel olarak anlamlı bir etkisinin bulunmadığını ortaya koymaktadır. Süreç inovasyonunun ROA ve ROE\\\'yi pozitif yönde etkilediği, özellikle COVID-19 pandemisi sonrası dönemde turizm işletmelerinin dijitalleşmeye ve süreç yeniliklerine yöneldiği gözlemlenmiştir. Ayrıca, işletmelerin kaldıraç oranındaki artışın finansal performans üzerinde olumsuz bir etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Bu sonuçlar, turizm sektöründe sürdürülebilir büyüme ve rekabet avantajı elde etmek için süreç inovasyonlarının önemini vurgularken, diğer inovasyon türlerinin finansal performans üzerindeki etkisinin sınırlı kaldığını göstermektedir.
Keywords : Turizm Sektörü, İnovasyon, İnovasyon Türleri, Finansal Performans

ORIGINAL ARTICLE URL