Türkiye’de İmparatorluktan Cumhuriyete Geçiş Sürecinde Ortaöğretim Programları Üzerine Bir Değerlendirme

Authors : Eray Alaca

Pages : 1-14

Doi:10.31455/asya.1494151

View : 184 | Download : 132

Publication Date : 2024-09-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Osmanlı İmparatorluğu’nda Tanzimat dönemi ile başlayan modernleşme sürecinde eğitim öğretim sistemi yeniden yapılandırılmıştır. Bu dönemde kurulan Sultaniler II. Meşrutiyet döneminde ortaöğretim sisteminin temeli hâline gelmiştir. Osmanlı İmparatorluğu’nun sosyolojik yapısına uygun olarak Sultaniler kız ve erkek şeklinde bir ayırıma tâbi tutulmuştur. Eğitim öğretim süreleri, öğretim programlarındaki dersler ve ders saatleri de buna uygun olarak düzenlenmiştir. İlk ve ortaöğretim sürecinin bir bütünlük hâlinde yer aldığı Sultaniler, Osmanlı İmparatorluğu’nun 1922 yılındaki yıkılışına kadar varlığını sürdürmüştür. Cumhuriyet’ in ilk döneminde ise eğitim öğretim yeni yönetim anlayışına uygun hale getirilmiştir. Değişikliğin göstergesi olarak ortaöğretim düzeyindeki eğitim öğretim kurumları için “Sultani” yerine “Lise” adı kullanılmıştır. Aynı durum öğretim programları için de söz konusu olmuştur. 1924 yılında ilk, orta ve lise öğretim kurumları için yeni öğretim programları hazırlanmıştır. Ancak çalışmada görüldüğü üzere öğretim programları bağlamında Osmanlı son dönemindeki birçok uygulama Cumhuriyetin ilk döneminde devam etmiştir. Dolayısı ile bir kopuş yerine ilk dönemlerde bir süreklilik olduğu görülmüştür. Bu durumun ortaya çıkmasında Cumhuriyeti kuran kadronun Osmanlı eğitim öğretim sisteminden gelmesi etkili olmuştur. Osmanlı İmparatorluğu’nun son dönemi ile Cumhuriyet’in ilk dönemindeki ortaöğretim programları karşılaştırılarak değişim ve dönüşümü ortaya çıkarmak amaçlanan bu çalışma durum çalışması deseninde olup doküman incelemesi yöntemi kullanılmıştır. Öğretim programlarından elde edilen veriler tablolar hâlinde sunulmuş ve yorumlanmıştır.
Keywords : Cumhuriyet, Osmanlı, Öğretim Programları

ORIGINAL ARTICLE URL