Türk Havacılık Sanayisinin Bölgesel Politikaları Şekillendirmedeki Rolü: Avrasya ve KKTC örneği

Authors : Devrim Şahin, Nalan Gelirli, Neriman Çakır

Pages : 115-133

View : 44 | Download : 22

Publication Date : 2025-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :20 Aralık 2024 tarihinde, iki Fransız savaş uçağı Kuzey Kıbrıs\\\'ın Lefke bölgesi üzerinde alçak irtifa uçuşları gerçekleştirmiştir. Bu olay üzerine, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC), Fransa\\\'yı hava sahasını ihlal ettiği ve Doğu Akdeniz gibi hâlihazırda istikrarsız bir bölgede gerilimi arttırdığı gerekçesiyle kınamıştır. Söz konusu uçaklar Fransa ile Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) arasında 2017 yılında imzalanan Savunma İşbirliği Anlaşması kapsamında Güney Kıbrıs’ta konuşlandırılmıştır. GKRY, benzeri bir askeri anlaşmayı Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ile imzalamış olup Çin ile de stratejik ortaklık ilişkileri gerçekleştirmiştir. Bu gibi anlaşmalar GKRY’nin önemli devletlere ve çok uluslu şirketlere çeşitli imtiyazlar tanıyarak bu aktörleri Türkiye ile karşı karşıya getirme stratejisinin bir parçası olarak değerlendirilmektedir. Avrupa Birliği (AB) üyesi olarak eli güçlenen bir GKRY tarafına karşın KKTC, tanınmamış ve izolasyonlara tabi olmuştur. Aynı zamanda Türkiye de hem bölgesel dengeler hem de Batı ile ilişkileri bağlamında zorluklar yaşamaktadır. Dolayısıyla Kıbrıs meselesi yalnızca adadaki iki toplum arasındaki bir sorun olmanın ötesinde, Batı ile Türkiye arasında daha geniş çaplı krize dönüşmesi için uygun ortam yaratmaktadır. Son yıllarda Türkiye Batı dışı aktörlerle daha sıkı ilişkiler kurma stratejisini benimsemiş ve özellikle son döndemlerde Avrasya’daki Türk Cumhuriyetleri ile olan ilişkilerine önem vermeye başlamıştır. Bölgedeki Türk Cumhuriyetle özellikle savunma ve havacılık sanayisinde kaydettiği ilerlemelerden dolayı Türkiyeyi güvenlik sağlayıcı bir aktör olarak değerlendirmeye başlamıştır. Bu çalışmada, Türkiye’nin güvenlik sağlayıcı rolünün Avrasya’daki Türk Dünyasının Kıbrıs sorununa yönelik tutumlarını nasıl etkilediği analiz edlmektedir. Özellikle, Türk Cumhuriyetlerin Türkiyenin Kıbrıs Politikalarına vereceği desteğik üzerinde AB, Rusya ve Çin gibi ülkelerin kısıtlayıcı etkenlerinin ancak uzun vadeli pragmatik çıkarlar çerçevesinde nasıl bir iş birliği mekanizmasının kurumsallaşması yoluyla aşılabileceği vurgulanacaktır.
Keywords : Türkiye, KKTC, Doğu Akdeniz, Avrasya, Türk Savunma ve Havacılık Sanayi

ORIGINAL ARTICLE URL