İslam Hukuku’ndan Paylaşım Meselelerinin Mikroiktisatın Adil Paylaşım Alanına Uyarlanması: Üç Problemin Aksiyomatik Analizi

Authors : Burak Doğan, Sinan Ertemel

Pages : 79-106

Doi:10.26650/di.2022.34.2.1328850

View : 82 | Download : 56

Publication Date : 2024-06-07

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmada İslam tarihinden alınan üç mesele mikroiktisatın işbirlikçi oyun teorisi bağlamında adil paylaşım problemi olarak modellenmektedir. Meselelere dönemin hukukçularının sundukları çözümler ile klasik paylaşım kuralları aksiyomatik karakterizasyon yöntemiyle kıyaslanmıştır. Bu kıyaslamayla beraber adil paylaşım aksiyomlarının İslamiliği incelenmiştir. Aksiyomatik yaklaşımla, ünlü İslam hukukçuları Ebu Hanife’nin ve Ebu Yusuf’un belirli bir mesele için önerdikleri çözümler genelleştirilerek kural haline getirilmiştir. Ebu Hanife’nin Münazaa Yöntemi adını verdiğimiz dağıtım yöntemi ile Talmud’ta bahsi geçen Vazgeçileni-ver-kalanı-böl Kuralı’nın; Ebu Yusuf Kuralı diye adlandırdığımız dağıtım yöntemi ile Sınırlandırılmış İbn Ezra Kuralı’nın aksiyomatik olarak eş oldukları tespit edilmiştir. Sonuç olarak bu makale, ilgili mikroiktisat literatürüne İslam hukuku meselelerini ve dağıtım yöntemlerini tanıtır, literatürde yerleşik kural haline gelmiş kurallar için İslami temeller gösterir, dönemin fakihlerinin sunduğu çözümlerin adilliğini aksiyomlar vasıtasıyla ölçmeye çalışır.
Keywords : İslam hukuku, mikroiktisat, adil paylaşım, Ebu Hanife, Ebu Yusuf, İbn Ezra

ORIGINAL ARTICLE URL