Die Spuren der Übersetzerin bei der Übersetzung der Beschreibung der Reisen des Reinhold Lubenau ins Türkische

Authors : Nurhan BAŞ

Pages : 201-215

View : 50 | Download : 9

Publication Date : 2018-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmanın amacı Reinhold Lubenau Seyahatnamesi [Osmanlı Ülkesinde, 1587-1589] başlıklı çeviri metinde yan metinlerden yola çıkarak çevirmenin izini sürmek ve onun çeviri yaklaşımını saptamaya çalışmaktır. Seyyah, Osmanlı’nın hâlâ güçlü olduğu ve İslam’ın da bir tehdit olarak algılandığı bir dönemde, 1587-1589 yıllarını Osmanlı Devleti’nde geçirip karşılaştığı Müslüman ‘ötekini’ Prusyalı bir Protestan olarak ‘kendi’ kültürüyle karşılaştırarak betimlemiştir. Bu seyahatnamenin çevirisi ise yaklaşık dört yüzyıl sonra 2012 yılında Türk okuruna sunulmuştur. Bu çeviriyi ilginç kılan bir özellik, Osmanlı’yla ilgili olan kısımlarda, ‘erek kültür’ün ‘öteki’nin perspektifinden betimlendiği bir kaynak metnin ‘erek dile’ çevrilmesidir. Bu yabancı bakış açısı çeviriye ve yan metinlere nasıl yansımıştır? Yazar mı okura götürülmektedir, okur mu yazara? Çevirmen, çeviri güçlükleri karşısında ne gibi bir tutum sergilemiştir? Bu ve benzer sorulara ağırlıklı olarak yan metinlerin irdelenmesiyle cevap aranmıştır. Yan metinler hem okumayı teşvik etmekte hem de alımlamayı yönlendirmektedir insert ignore into journalissuearticles values(Genette 2016);. Bu çalışmada yan metin olarak kapak, isim, başlık, tür, grafik ve dipnotlar incelenmiştir. Çevirmenin, erek metni anlaşılır kılmak amacıyla, hangi işlevleri üstlendiğini göstermek için bu erek metindeki çevirmen notları sınıflandırılmıştır. Çevirmen notları, çevirmenleri görünür kılan ve seslerinin yükselmesini sağlayan araçlar olarak değerlendirilmektedir. İç yanmetinlerle çevirmen hem okura ek bilgiler aktarabilmekte hem de kendi çeviri kararlarını açıklayabilmekte ve savunabilmektedir.
Keywords : Seyahatname, Çeviri, Çevirmenin Görünürlüğü, Yanmetin, Çevirmenin Notları

ORIGINAL ARTICLE URL