HEKİMOĞLU NÜSHASINDAN ÖRNEKLERLE KUR’AN TERCÜMESİNE VÜCÛH (ÇOK ANLAMLILIK) AÇISINDAN BAKIŞ

Authors : Gülşen Özçamkan Ayaz

Pages : 53-70

View : 88 | Download : 85

Publication Date : 2025-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Kutsal metinler, inanma ve tapınmanın fikrî ve fiilî gereklerine dair birer kılavuz niteliği gösterir. Bu metinlerin, inananlar tarafından anlaşılması ihtiyaç, öte yandan dil birliği olmaksızın bir dinde ortaklaşıldığında ise tercümeye başvurmak kaçınılmazdır. Nitekim ticari ve siyasi ilişkilerin yanında din; tercüme tarihinin önemli bir etkenidir. Bu süreçte tercümana yüklenen, anlama ve karşılık bulma sorumluluğu, kutsal metinlerde daha da büyür. Söz konusu sorumluluk, bu tercümeleri dil araştırmaları için çok önemli bir yerde konumlandırır; tercümanın en doğru karşılığı bulma gayretini orijinal metin paralelinde ayrıca izlemek de mümkündür. Kaynak dildeki bir sözcük hedef dilden bir sözcükle karşılanırken, tercümanın nasıl anlattığı; bunun öncesinde de ne anladığı soruları süreci yönetir. Aslında başlangıç, kaynak metnin kendi sınırları içinde de bir ne anlaşılabileceği sorusudur ki Kur’an çalışmalarında “vücûh” terimiyle anılan, dildeki çok anlamlılık olgusu, farklılıkların bir kısmını açıklayıcıdır. Bu çalışmada da bir anlamlandırma meselesinin Harezm Türkçesi satır arası Kur’an tercümesi Hekimoğlu nüshasındaki görünümü irdelenmiş, seçilmiş vücûh örnekleri üzerinden aktarma sürecini yorumlama imkânları değerlendirilmiştir.
Keywords : Kur’an tercümesi, vücûh, lafz-ı müşterek, çok anlamlılık, Harezm Türkçesi, Hekimoğlu nüshası

ORIGINAL ARTICLE URL