ZEVK, STATÜ VE KİMLİK: TANZİMAT VE SERVET-İ FÜNÛN ROMANINDA MADDİ KÜLTÜRÜN TEMSİLİ

Authors : Merve Esra Özgürbüz

Pages : 173-196

View : 104 | Download : 108

Publication Date : 2025-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu makale, Tanzimat ve Servet-i Fünûn dönemi Türk romanlarında modernleşme sürecinin maddi kültür unsurları aracılığıyla temsilini incelemektedir. Pierre Bourdieu’nün habitus, alan ve kültürel sermaye kavramları çerçevesinde, ev içi eşyalar ile kıyafetlerin sosyal kimlik, statü ve zevk gösterimi bakımından nasıl anlam kazandığı analiz edilmektedir. Tanzimat dönemi romanları, Batılılaşma evresinde toplumsal değerlerin ve bireysel alışkanlıkların değişimini vurgularken Servet-i Fünûn romanları bu unsurları estetik bir arayışla birleştirerek Batılı yaşam tarzının simgeleri olarak sunar. Makalede, Batılılaşma sürecinin birey ve toplum düzeyindeki etkileri, edebî karakterlerin maddi dünyaları üzerinden incelenmekte ve sınıfsal ayrımların roman kurgularına nasıl yansıdığı tartışılmaktadır. Özellikle ev içi eşya ve kıyafet seçimlerinin sosyal statü ve kültürel kapitalin dışa vurumu olarak rol oynadığı gösterilmektedir. Çalışma, Osmanlı-Türk modernleşmesinin hem toplumsal hem de bireysel kimlikler üzerindeki etkisini, maddi kültürün sembolik anlamlarını çözümleyerek ele almaktadır. Sonuç olarak Tanzimat ve Servet-i Fünûn romanlarının maddi kültürü bir temsil alanı şeklinde kullandığı ve modernleşme sürecindeki kültürel gerilimleri edebî bir bağlamda işlediği sonucuna ulaşılmıştır.
Keywords : osmanlı-türk modernleşmesi, roman, maddi kültür, habitus, kültürel sermaye, gösterişçi tüketim

ORIGINAL ARTICLE URL