Kaffâl eş-Şâşî’nin Hadisçiliği
Authors : Hasan Küçükosman
Pages : 216-243
Doi:10.61218/hadith.1543144
View : 123 | Download : 75
Publication Date : 2024-12-31
Article Type : Research Paper
Abstract :Yaşadığı dönemde en çok rıhle yapan kimse olarak bilinen Kaffâl eş-Şâşî; Taberî, Begavî, İbn Huzeyme, gibi otoritelerden hadis dinlemiştir. Özellikle döneminin muhaddisi, İmam Tirmizî’nin Sünen’i ve Şemâil’ini rivayet eden icazetli talebesi Heysem b. Küleyb kanalıyla İmam Tirmizî’nin rivayetlerine ulaşmıştır. eş-Şâşî’nin makâsıd düşüncesini ortaya koyduğu eseri Mehâsinü’ş-şerîʿa’da âyet ve hadislere daha az başvurduğu görülmektedir. Bu sebeple rivayetlerin senedinden ziyade manasına önem veren Kaffâl eş-Şâşî, şer’î hükümlerin hikmetlerini incelerken örf ve sünnet ilişkisinden bahsetmiştir. Burada Hz. Peygamber’in söz ve fiillerin bağlayıcılığı, maslahat, istihsan gibi meselelerde düşünceleri ile sünnete bakışı tespit edilebilmektedir. eş-Şâşî’nin teknik bağlamda hadisçiliği daha çok Şemâʾilü’n-nübüvve adlı eserinde görülmektedir. Pek çok rivayeti senedleriyle birlikte zikreden Kaffâl eş-Şâşî’nin buradaki hocalarına baktığımızda Mâverâünnehir’in muhaddisi olarak bilinen Ömer b. Muhammed b. Büceyr gibi muhaddis lakaplı pek çok hoca bulunmaktadır. Kendisinden nakledilen rivayetlere baktığımızda ise bazı tarih ve tefsir kaynaklarında surelerin fazileti ya da İsrâiliyat ile ilgili haberler bulunmaktadır. Bu rivayetler sened ve metin açısından sorunlu görülmektedir. eş-Şâşî’nin özellikle î‘tizâl düşüncesine sahip olması ile itham edilmesi sonucunda yeterli ilgiyi görememiş ve hem rivayetleri hem de eserleri üzerinden bir çalışma yapılmamıştır. Halbuki Hanefîlerin etkin olduğu bir yer olan Şâş bölgesinde Şâfîlik düşüncesini yaygınlaştıran birisi olması dahi kendisinin ne derece etkili bir âlim olduğunu göstermektedir.Keywords : Hadis, Sünnet, Rivayet, Şâşî, Mâverâünnehir
ORIGINAL ARTICLE URL