İklim değişikliğine uyum kapsamında mekânsal planlama sürecini risk temelli yaklaşım ile yeniden düşünmek

Authors : G. Duygu Bütün

Pages : 304-328

Doi:10.31198/idealkent.1647040

View : 253 | Download : 227

Publication Date : 2025-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :İklim değişikliği günümüzde önemli risk etmenlerinin başında gelmekte ve mevcut riskleri şiddetlendirmesinin yanı sıra yeni riskler yaratmaktadır. Aşırı iklim olaylarının sıklığı, süresi ve yoğunluğundaki artış, iklim değişikliğine bağlı risklerin yönetimini önemli bir gündem maddesi haline getirmiştir. Bu kapsamda iklimle ilgili risklerin azaltılması iklim değişikliğine uyum anlamında hayati önem kazanmıştır. Mekânsal planlama disiplini de iklim değişikliğine uyum stratejilerinin hayata geçirileceği ve risk azaltımına kendi gündeminde kaçınılmaz olarak yer vermesi gereken disiplinlerin başında gelmektedir. Mekânsal planlamanın analiz, sentez, planlama yaklaşımı ve plan aşamalarını içeren süreci göz önüne alındığında, Türkiye\\\'deki planlama pratiğinde iklim değişikliğine uyum ve risk azaltımı yaklaşımının henüz önemli bir yere sahip olmadığı görülmektedir. Risk azaltımı, mekânsal plan kararları ile doğrudan ilişkili olup bu kararlar iklim değişikliğine bağlı riskleri tetikleyebilir ve arttırabilir. Buna karşılık artan risk, planlama kararlarını geçersiz kılabilir veya âtıl bırakabilir. Bu sebeple planlama disiplininin riski planlama süreçlerine entegre edememesi, başlı başına bir planlama sorununu işaret etmekte olup mekânsal planların analiz, sentez, planlama yaklaşımı ve plan süreçlerinde bu konunun benimsenmesi ihtiyacı doğmaktadır. Bu çalışmada, iklim değişikliğine bağlı risklerin mekânsal planlama sürecine nasıl entegre edilebileceği ele alınacak olup her aşamada bu yaklaşıma yönelik yapılabilecek adımlar önerilecektir.
Keywords : iklim risk azaltımı, tehlike, maruziyet, zarar görebilirlik, mekânsal planlama

ORIGINAL ARTICLE URL