Kentsel ve Kırsal Yoksullukta Yaşam Koşulları, Ebeveynlik ve Çocukların Günlük Aktiviteleri

Authors : Şükran Okur Ataş, Sibel Kazak Berument
Pages : 99-119
Doi:10.26650/SP2024-1094729
View : 158 | Download : 95
Publication Date : 2025-05-07
Article Type : Research Paper
Abstract :Yoksulluk, çocukların gelişimi için birçok alanda önemli bir risk faktörüdür. Ancak, kentsel ve kırsal yoksulluk, yaşam koşulları açısından farklılık gösterdiği için farklı risk faktörleri ile ilişkilidir. Bu çalışmanın amacı, kentsel ve kırsal yoksullukta yaşam koşullarının, ebeveynlik davranışlarının ve çocukların günlük aktivitelerinin karşılaştırılmasıdır. Çalışmanın katılımcıları, kentsel ve kırsal alanların dezavantajlı bölgelerinde yaşayan 275 anneden oluşmaktadır. Çalışma verisi, anketler ve açık uçlu sorular ile toplanmıştır. Çalışma bulgularına göre, kentsel yoksullukta gelirihtiyaç oranı, baba eğitim seviyesi, gıda güvencesizliği, ev ortamının uyarıcılığı (eğitici materyal ve aktiviteler), mahallenin fiziksel imkânları (market, kreş, sağlık merkezi gibi), mahalle stresi (kavga, gürültü vb.) ve annelerin çocuklarının eğitimine dair beklentileri daha fazla; kırsal yoksullukta ise mahalledeki sosyal ilişkiler ve fiziksel özellikler (güvenlik, temizlik) ile komşulardan alınan sosyal destek daha fazladır. Ayrıca, kırsal bölgelerde yaşayan anneler yaşadıkları mahallenin imkanlarının (örn., çocuk parkı) çocuk gelişimindeki önemini daha sık rapor etmişlerdir. Sohbetlerinin içerikleri incelendiğinde ise, kentsel yoksulluktaki anneler nasihat verme ve eğitici aktiviteler hakkında çocukları ile daha fazla konuşurken, kırsal yoksullukta yaşayan anneler ise gelecek ve ev işleri hakkında çocukları ile daha fazla sohbet etmektedirler. Ayrıca, kentsel bölgelerde yaşayan çocuklar tabletlerle, kırsal bölgelerdeki çocuklar ise hayvanlarla ve tarlada daha sık zaman geçirmektedirler. Çalışma bulguları, Türkiye’de kentsel ve kırsal yoksulluğun çocuk yetiştirme koşulları ve ebeveynlik açısından benzerlik ve farklılıklarını göstermesi açısından önemlidir. Elde edilen bulguların, kentsel ve kırsal yoksulluğun çocuklar üzerindeki etkilerini inceleyen çalışmalar için yol gösterici olması beklenmektedir.
Keywords : Kentsel yoksulluk, kırsal yoksulluk, ebeveynlik, ev ortamı, mahalle özellikleri

ORIGINAL ARTICLE URL