Sırçalı Medrese Mihrabındaki Mukarnas Desenlerinin Geometrik Analizi

Authors : Hilal Güçlü, Cemile Feyzan Şimşek

Pages : 70-93

View : 133 | Download : 968

Publication Date : 2025-07-21

Article Type : Research Paper

Abstract :Tasvir tarihinde geometrik süslemeler önemli bir yer tutmaktadır. Türk mimarisinde geometrik kompozisyonların kullanımı Göktürklere kadar uzanmaktadır. Ancak Türklerin İslam medeniyetine dahil olmasıyla birlikte mimari estetik anlayışlarında geometrik desenlerin kullanımı daha da artmıştır. Karahanlılar döneminde verilen eserlerde belirgin hale gelen bu durumun yankıları Anadolu’da verilen mimari eserlere kadar yansımıştır. Ancak bugüne kadar kullanılan bu desenlerin mimari eserler incelenerek tasnifi ve sonrasında desen analizleri yeteri derecede yapılamamıştır. Bu kapsamda makalemizin amacı Türklerin, Anadolu’da ortaya koydukları mimari eserlerde kullandıkları geometrik desenlerin 13. yüzyılda inşa edilen mescit, camii ve medreselerin en önemli bölümünü oluşturan mihrapların mukarnaslarında kullanımını Konya Sırçalı Medresesi özelinde ortaya çıkararak desenlerin analizini yapmaktır. Bu amaç doğrultusunda medresenin mihrap mukarnaslarındaki geometrik desenlerin fotoğrafları çekilip bilgisayar ortamına aktarıldıktan sonra elde edilen geometrik desenlerin AutoCAD üzerinden analizi yapılarak desenlerin biçimsel, yapısal ve geometrik sınıflandırması ortaya konulmuş olacaktır. Böylece Anadolu Selçuklu mimarisinde kullanılmış olan geometrik desenlerin gelecek nesillere dijital ortamda aktarımının yanında ileriki dönemlerde oluşabilecek deformasyonlardan sonra kullanılmak üzere bir doküman oluşturulmuş olacaktır.
Keywords : Anadolu Selçuklu, Geometri, Mihrap, Mukarnas, Kavsara

ORIGINAL ARTICLE URL