On İkinci Kalkınma Planı’nın ve Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun’da Yapılan Değişikliğin Kentsel Dönüşüm Açısından Uyum ve Çelişkileri

Authors : Mert Kayalık, Özge Erbaş Melis

Pages : 2529-2547

Doi:10.35674/kent.1452506

View : 179 | Download : 139

Publication Date : 2024-11-15

Article Type : Review Paper

Abstract :Türkiye’de 1950’lerde yükselişe geçen sanayileşmenin etkisiyle kırdan kente göç yoğun bir konut ihtiyacı doğurmuştur. Bu ihtiyaca istinaden her gelişmekte olan ülkede görüldüğü gibi kaçak yapılaşma ve gecekondulaşma, ülkemizi de etkisi altına almıştır. Bu süreç, temel kentsel yaşam problemleri beraberinde getirmiştir. Ayrıca bahsedilen yasa dışı yapılaşma, Türkiye gibi %42’si birinci derece deprem kuşağında yer alan ülkeler için ekstra riskli bir durumdur. Gerek bahsedilen kentsel problemlerin aşılması gerekse deprem dirençli kentlerin oluşturulması adına geçmişten günümüze kentsel dönüşüm önemli bir araç olarak görülmüştür. Bu çalışmada ise Cumhuriyet’in 100’üncü yılında yayımlanan “On İkinci Kalkınma Planının (2024-2028)” ve “Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanunda Yapılan Değişikliğin” kentsel dönüşüm açısından uyum ve çelişkileri üzerinde durulmuştur. Bu sayede hem plan hem de yasal mevzuat adına daha uyumlu ve kapsayıcı kentsel dönüşüm düzenlemelerinin hazırlanmasına katkı sağlanması amaçlanmıştır. On İkinci Kalkınma Planında kentsel dönüşüm konusunun başlı başına yer alması olumlu karşılanmıştır. Ancak toplumu teşvik edecek programlar geliştirilmeden ve güncel taşınmaz değerleri belirlenmeden bu politikaların başarıya ulaşmasının zaman alacağı öngörülmektedir. Büyük oranda 6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen Kahramanmaraş depremlerinin ardından ortaya çıkan mülkiyet sorunlarını çözmeye yönelik 7471 sayılı Kanun kapsamında yayımlanan yeni düzenlemede ise “salt çoğunluk”, “mali yardım” gibi önemli konular ele alınırken; “kiracı hakları”, “yapıların güçlendirilmesi” gibi konulara değinilmediği görülmüştür. Sonuç olarak, tüm ülkenin gelişimine hizmet eden kalkınma planının ve mutlak afet riski altındaki alanların dönüşümü üzerine odaklanan yeni yasal düzenlemenin eş güdümlü olarak incelenmesi, daha sorunsuz kentsel dönüşüm düzenlemelerine ve uygulama süreçlerine katkı sağlayacağı öngörülmektedir.
Keywords : Kentsel Dönüşüm, Kalkınma Planı, 6306 Sayılı Kanun, Yeni Yasal Düzenleme, Afet

ORIGINAL ARTICLE URL