LİDERLİK ÖĞRETİLERİNİN İNSAN, TOPLUM VE İLETİŞİM ANLAYIŞI: ELEŞTİREL BİR DEĞERLENDİRME

Authors : İlker Özdemir, Yunus Emre Çekici

Pages : 197-230

Doi:10.18691/kulturveiletisim.1397088

View : 32 | Download : 7

Publication Date : 2025-03-28

Article Type : Research Paper

Abstract :1980’lerden sonra bütün dünyada egemenliğini kurumsallaştırmaya başlayan yeni liberal anlayış, özellikle kamusal alanın işletme mantığıyla yönetilmesi gerektiğini savunmaktadır. Verimlilik ve kâra odaklanan bu yaklaşım, bürokrasiye değil, liderlere gereksinim duymaktadır. Yeni yönetim yazınında liderlik becerisine özel bir önem verilmekte ve gücünü hukuktan alan “yönetici”, yerini gücünü kişisel karizmasından alan “lider”e bırakmaktadır. Ayrıca liderlerin kitleleri yönlendirebilmesi için stratejik iletişim becerilerine gereksinim duyduğu belirtilmektedir. Söz konusu liderlik söylemi, kişisel gelişim kitaplarının yanı sıra özellikle son yıllarda akademik çalışmalarda da karşımıza çıkmaktadır. YÖK Ulusal Tez Merkezi’nde yapılan taramada liderlik konulu 2934 yüksek lisans ve doktora tezi tespit edilmiştir. Bu çalışmada 38 tez incelenmiş ve eleştirel bir değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Ayrıca liderlik konusunda yazılan çok satan kitaplardan örnekler seçilerek bu kitaplar ile liderlik tezleri arasındaki benzerlikler, bağlantılar ve farklılıklar irdelenmiştir. Bu çalışmada otorite ve yetkiden daha çok etki ve iletişim kavramlarını kullanmayı öne çıkaran liderlik çalışmalarının demokratik, özgürlükçü ve katılımcı bir yönelim olduğu savları eleştirel bir değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Bu çerçevede kuralsızlaşmayı öne çıkaran yeni liderlik anlayışı ile kurallara bağlılığı esas alan bürokratik yönetici modeli demokratik, özgürlükçü ve katılımcı olma kriterleri açısından karşılaştırılmıştır. Bu çalışmanın sonul amacı kuralsızlaşma ile birlikte gücün kurallar yoluyla sınırlandırılmasından kurtulmanın demokratikleştirici, özgürlükçü ve katılımcı bir yönelim olup olmadığını tartışmaya açmaktır. Bu çalışmada yeni liderlik öğretisi ve söylemlerinin, yetkisi sınırlandırılmamış ve denetlenemeyen iktidar biçimlerini meşrulaştırıp meşrulaştırmadığı da tartışılmaktadır.
Keywords : liderlik, yöneticilik, iletişim, katılımcılık, eğitim iletişimi

ORIGINAL ARTICLE URL