SATIŞ VE GERİ KİRALAMA İŞLEMLERİNİN TFRS 9, TFRS 15 VE TFRS 16 KAPSAMINDA MUHASEBELEŞTİRİLMESİ

Authors : Yavuz Kılınç

Pages : 341-370

View : 72 | Download : 84

Publication Date : 2025-09-09

Article Type : Research Paper

Abstract :Satış ve geri kiralama işlemleri, şirketlerin sahip olduğu bina, arazi, arsa ve makine gibi taşınmazlarını finansal kiralama şirketlerine satıp daha sonra kira sözleşmeleri aracılığı ile geri kiralayarak varlıklarını kullanmaya devam ettikleri bir finansman modelidir. Şirketlerin nakit ihtiyaçlarının karşılanması, faaliyetlerine ara vermeden varlıklarını kullanabilmeleri ve çeşitli vergisel avantajları sağlamaları yönünde önemli avantajlar sağlayan bu finansman modelinin uzun yıllardır şirketler tarafından kullanılması muhasebeleştirilmesini ve raporlanmasını önemli hale getirmektedir. Bir kiralama modeli olan satış ve geri kiralama, muhasebe standartlarında TFRS-16 Kiralamalar Standardı bağlamında ele alınmıştır. Bu çalışmada TFRS-16 açısından satış ve geri kiralama işlemlerinin nasıl muhasebeleştirileceği ve raporlanacağı açıklanmıştır. Bu sebeple öncelikle çalışmada satış ve geri kiralama işleminin bir satış olup olmadığı TFRS-15 Müşteri Sözleşmelerinden Hasılat Standardı hükümleri çerçevesinde incelenmiştir. Gerçekleşen işlemin satış olarak kabul edilmesi ve sözleşme şartları gereği gerek sabit gerekse değişken kira ödemelerinin olması durumunda hem kiralamanın fiilen başladığı tarihte hem de raporlama tarihinde şirketlerin finansal tablolarına nasıl aktarılması gerektiği açıklanmıştır. Ancak satış ve geri kiralama işleminin TFRS-15 kapsamında bir satış olmaması durumunda ise TFRS-9 Finansal Araçlar Standardı kapsamında ilgili işlemin nasıl muhasebeleştirilmesi gerektiği de ayrıca incelenmiştir. Şirketlerin gerçekleştireceği bu işlemlerin tamamı çalışmada örnek uygulamalar aracılığı ile detaylı bir biçimde ele alınmıştır.
Keywords : Satış ve Geri Kiralama, Kiralama, TFRS

ORIGINAL ARTICLE URL