PSİKANALİTİK BİR YAKLAŞIMLA KIRMIZI SAÇLI KADIN

Authors : Selva ÇELİK

Pages : 113-139

View : 38 | Download : 16

Publication Date : 2020-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :İnsanın bilinmeyen karanlığı, çocukluğuna, korkularına, özlemlerine yönelmesiyle ortaya çıkan psikanalize göre, bilinçdışıdır. Bilinçdışı, istenmeyen duygu ve düşüncelerin atıldığı bir yer gibi düşünüleceği gibi önemli bağlantıların bir araya geldiği hareketli bir yapıya da sahiptir. Dolayısıyla benliğimizi besleyen bir kaynaktır. 19. yüzyılın sonunda kişilerin bilinçdışı çözümlemelerini yapmak amacıyla Sigmund Freud tarafından geliştirilen psikanaliz, zamanla edebî eserlerin çözümlenmesinde yardımcı bir yöntem olarak kullanılmaya başlanır. Psikanalitik edebiyat eleştirisi kuramı da yazarın kişiliğinin, biyografisinin ve bilinçdışının eserine yansıtıldığı sanatçıya dönük edebî metinlerin çözümlenmesinde sunduğu yeni ve farklı bakış açılarıyla metne yeni anlamlar katan bir kuram özelliği taşır. Tüm nevrozların karmaşası olan ‘Oedipus Kompleksi’ ise çocuğun, ebeveynleri arasındaki cinsel ilişkinin farkına varmasıyla yaşadığı kıskançlık ve rekabet duygularının ortaya çıkmasıdır. Bu çalışmada da Türk edebiyatının önemli isimlerinden biri olan Orhan Pamuk’un Kırmızı Saçlı Kadın adlı eseri psikanalitik bir yaklaşımla incelenmiştir. Roman kahramanlarının nevrotik özellikler taşıdığı saptanmış ve bu durumun sebep olabileceği etkenler Freud’un geliştirdiği psikanalitik yöntemin kuramsal altyapısını oluşturan izleklerden biri olan ‘Oedipus Kompleksi’ ışığında ele alınmıştır. Çalışmanın sonucunda Kırmızı Saçlı Kadın adlı eserin psikanalitik edebiyat eleştirisi kuramı bağlamında çözümlenmeye uygun bir metin olduğu anlaşılmıştır.
Keywords : Orhan Pamuk, Kırmızı Saçlı Kadın, Oedipus Kompleksi, Psikanalitik Eleştiri

ORIGINAL ARTICLE URL