Merciuyûn Zaferi’nin (575/1179) Selâhaddîn-i Eyyûbî’nin Kudüs’ü Fetih Serüvenindeki Yeri

Authors : Abdulkadir Turan

Pages : 341-362

Doi:10.19059/mukaddime.1713729

View : 128 | Download : 581

Publication Date : 2025-11-29

Article Type : Research Paper

Abstract :Nûreddin Mahmud Zengî’nin vefatının (569/1174) ardından yerine küçük yaşlardaki oğlu Melikü’s-Sâlih İsmail (ö. 577/1181) geçtiyse de Şam’ın birliği bozuldu; Şam-Mısır birliği de dağılma riski ile karşı karşıya kaldı. Nûreddin Mahmud Zengî’nin Mısır naibi Selâhaddin-i Eyyûbî (ö. 589/1193) buna karşı Dımaşk’taki emîrlerin çağrısı üzerine Mısır’dan Şam’a geçip Dımaşk, Hama ve Humus gibi Şam şehirlerine hâkim olduysa da Halep; Musul Atabegi II. Seyfeddin Gazi (ö. 576/1180) ile ittifak içinde ona karşı direndi. Selâhaddin, bu ittifakı Tel Harra ve Tel Sultan savaşlarında yendikten sonra 571/1176’da onunla anlaşıp yeniden Mısır’a geçti. Sultan, Mısır’daki hazırlıkların ardından 573/1177’de Kudüs Haçlı Krallığına karşı Mısır üzerinden Gazze-Askalân seferine çıktı. Ne var ki Kudüs’e epey yaklaşmışken Remle civarında Haçlı baskınına uğrayıp kayıplar vererek Kahire’ye döndü. Buna karşı Şam’daki Müslüman kuvvetler Haçlılara karşı mücadelede yetersiz kalırken Selâhaddin, 573/1178’de yeniden Şam’a geçti ve Haçlılara karşı mücadeleyi buradan sürdürerek 575/1179’da merkezinde Merciuyûn Zaferi’nin yer aldığı, peş peşe başarılar kazandı. Yeğeni Ferruhşah’ın (578/1182) da maharetiyle Haçlıların önemli isimlerini esir aldı ve Haçlılar için stratejik bir öneme sahip olan Beytü’l-Ahzan Kalesi’ni yıktı. Merciuyûn Zaferi; Kudüs Haçlı Krallığı’na doğrudan verdiği zararlar ve dolaylı olarak birliğine verdiği zararın yanı sıra Şam’da Müslümanların birliği üzerindeki etkileri ile de Kudüs’ün fethine giden yolu açtı. Makalemizde bu bağlamda Merciuyûn Zaferi’nin Selâhaddin’in Kudüs’ü fethi serüvenine katkısı işlenmiştir.
Keywords : Selâhaddin-i Eyyûbî, Merciuyûn Zaferi, Beytü’l-Ahzen Kalesi, Eyyûbîler

ORIGINAL ARTICLE URL