Yüksek Teknoloji İçin Sivil Özgürlükler Gerekli midir? Panel Eşbütünleşme Testleri ile Uygulamalı Bir Analiz

Authors : Özgür Engeloğlu

Pages : 528-541

Doi:10.30586/pek.1570025

View : 35 | Download : 31

Publication Date : 2025-06-20

Article Type : Research Paper

Abstract :Çalışmada sivil özgürlükler ile yüksek teknoloji ihracatı arasındaki ilişki ekonometrik açıdan incelenmiştir. Bunun için 103 ülkeye ait 13 yıllık veri (2010-2022) kullanılmıştır. İlk planda, sivil özgürlükler ve demokrasi ile ekonomik performans, teknolojik gelişme ve AR-GE yatırımları gibi konular arasındaki ilişkiye dair ortaya atılan savlar tartışılmış ve literatürde yapılan çalışmaların sonuçlarına değinilmiştir. Ardından verilerin ve değişkenlerin yapısı ile kaynakları üzerinde durulmuştur. Sivil özgürlükler için, Economist Intelligence Unit (EIU) tarafından yıllık olarak hesaplanan ve “Demokrasi Endeksinin” alt endekslerinden birisi olan sivil özgürlük endeksi (CVL) kullanılmıştır. Yüksek teknoloji ihracatı değişkeni (HTEX) ise tüm üretim ihracatı içerisinde yüksek teknoloji ihracatının payından oluşmaktadır. Ayrıca çalışmada kontrol değişkeni olarak kişi başına gelir (GDPER) değişkeni kullanılmıştır. “Sivil özgürlükler ve yüksek teknoloji ihracatı arasında ilişki yoktur” sıfır hipotezini test etmek için Pedroni ve Westerlund eşbütünleşme testleri kullanılmıştır. Yapılan analiz sonucunda, sivil özgürlükler ile yüksek teknoloji ihracatı arasında uzun dönemli ilişkinin varlığına rastlanılmıştır. DOLS ve FMOLS testi sonuçlarına göre CVL’de meydana gelen 1 puanlık artış, HTEX’i sırasıyla 0,92 ve 1,02 puan artırmaktadır. Yani nihai olarak bir ülkedeki sivil özgürlük düzeyinin yüksek teknolojili ürünlerin ihracatını artırdığı sonucuna ulaşılmıştır.
Keywords : Sivil Özgürlükler, Yüksek Teknoloji İhracatı, Panel Eşbütünleşme Testleri

ORIGINAL ARTICLE URL