ENERJİ TÜKETİMİ, KENTSEL NÜFUS VE EKONOMİK BÜYÜME ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: BREZİLYA, ÇİN, HİNDİSTAN VE TÜRKİYE ÜZERİNE PARAMETRİK BİR ANALİZ

Authors : Atilla Ünlü

Pages : 571-583

Doi:10.30586/pek.1605051

View : 107 | Download : 63

Publication Date : 2025-06-20

Article Type : Research Paper

Abstract :Neoliberal iktisat politikalarının etkisiyle küresel ticaret hacminin artması, enerji ve kentleşme dinamiklerini güçlendirmiş ve bu üç faktör arasındaki etkileşim, küresel kalkınma stratejilerinin şekillenmesinde önemli bir rol oynamıştır. Bu çalışma, 1974-2023 döneminde Brezilya, Çin, Hindistan ve Türkiye örnekleri üzerinden enerji tüketimi, kentsel nüfus ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda, ADF birim kök testi ile serilerin durağanlık durumu, ARDL sınır testi ile eşbütünleşme ilişkisi, Toda-Yamamoto nedensellik testi ile nedensellik ilişkileri ve parametre tahmin yöntemiyle değişkenler arasındaki uzun dönemli ilişkiler çözümlenmiştir. Nedensellik testinde, Brezilya\\\'da GSYİH\\\'nin enerji üzerinde tek yönlü, kentleşme ile GSYİH ve enerji arasında çift yönlü nedensellik ilişkisi olduğu; Hindistan\\\'da GSYİH\\\'nin enerji üzerinde nedensel etkisi olduğu, ancak kentleşme ile bir ilişki bulunmadığı; Çin\\\'de GSYİH\\\'nin hem enerjiye hem de kentleşmeye nedensel etkisi olduğu, ancak enerjinin kentleşme ve GSYİH üzerinde nedensellik ilişkisi oluşturmadığı; Türkiye\\\'de GSYİH ve kentleşmeden enerji doğru tek yönlü, kentleşme ve GSYİH arasında çift yönlü nedensellik ilişkisi olduğu tespit edilmiştir. Parametre tahmin sonuçları, tüm ülkelerde enerjinin GSYH’ye katkısının kentleşme düzeyinden daha yüksek olduğunu göstermektedir.
Keywords : Ekonomik Büyüme, Enerji Tüketimi, Kentleşme.

ORIGINAL ARTICLE URL