UZAKTAN ALGILAMA TABANLI ARAZİ YÜZEY SICAKLIĞI ANALİZİ: SİVAS KENTİ ÖRNEĞİ

Authors : Burcu Çirci Selçuk, Sefa Furkan Selçuk

Pages : 144-155

Doi:10.53784/peyzaj.1777107

View : 111 | Download : 173

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Hızla artan kentleşme, doğal yüzey örtüsünün azalması ve geçirimsiz yüzeylerin yaygınlaşması, kentsel ısı adası (KIA) etkisinin kent merkezlerinde daha belirgin hale gelmesine yol açmaktadır. Bu çalışmada, Sivas ili mücavir alan sınırlarında 2014, 2019 ve 2024 yıllarına ait Landsat 8 uydu verileri kullanılarak Arazi Yüzey Sıcaklığı (AYS) ve bitki örtüsü yoğunluğunun zamansal ve mekânsal değişimleri analiz edilmiştir. Bitki örtüsü yoğunluğunu belirlemek için Normalize Edilmiş Fark Bitki Örtüsü İndeksi (NDVI), sıcaklıkların hesaplanmasında ise çok zamanlı termal bantlar kullanılmıştır. Bulgular, 2014 yılında seyrek bitki örtüsünün baskın olduğunu ve 35–40 °C sıcaklık aralığının geniş alanlarda görüldüğünü ortaya koymaktadır. 2019 yılında geçirimsiz yüzeylerin artmasıyla 40–45 °C sıcaklık bandındaki alanların iki kattan fazla büyümesi, KIA etkisinin zirveye ulaştığını göstermiştir. 2024 yılına gelindiğinde ise orta ve yoğun bitki örtüsündeki artış sayesinde ortalama sıcaklık 34.05 °C’den 27.45 °C’ye düşmüş, aşırı sıcaklık alanları daralmıştır. Sonuçlar, NDVI ile AYS arasındaki ters yönlü ilişkiyi doğrulamakta ve Sivas için sürdürülebilir kent planlamasında yeşil alanların kritik rolünü vurgulamaktadır.
Keywords : Kentsel ısı adası, arazi yüzey sıcaklığı, uzaktan algılama, Sivas, coğrafi bilgi sistemleri

ORIGINAL ARTICLE URL