Fabrika çalışanları üniformalarının iyileştirilmesine yönelik giysi tasarımları

Authors : Ceren Öz
Pages : 19-38
View : 150 | Download : 197
Publication Date : 2025-06-23
Article Type : Research Paper
Abstract :Bu çalışma, uzun çalışma saatleri boyunca fiziksel faaliyetlerde bulunan fabrika çalışanlarının üniformalarının iyileştirilmesine yönelik fonksiyonel, ergonomik ve sembolik açıdan değer taşıyan giysi tasarımlarının geliştirilmesini amaçlamaktadır. TÜBİTAK 2009-B Üniversite Öğrencileri Sanayiye Yönelik Araştırma Projeleri kapsamında gerçekleştirilen araştırma, Çankırı’da faaliyet gösteren AKO Turbo Akü Fabrikası’nda görevli 267 (10 kadın, 257 erkek) gönüllü fabrika çalışanını kapsamaktadır. Çalışma sürecinde, sanayi danışmanı ve fabrika çalışanları ile yapılan görüşmeler ve uygulanan anketler aracılığıyla, mevcut üniformalarla ilgili problemler, beklentiler ve ihtiyaçlar belirlenmiştir. Elde edilen veriler SPSS programı ile analiz edilerek, çalışanların isteklerine uygun tasarım kriterleri oluşturulmuştur. Tasarım sürecine çalışanların doğrudan dahil edilmesiyle, hem iş tatmini ve motivasyonun artırılması hem de işveren-çalışan ilişkilerinin güçlendirilmesi hedeflenmiştir. Oluşturulan tasarım önerileri, işveren ve çalışanlardan oluşan bir odak gruba sunularak değerlendirilmiş; alınan geri bildirimler doğrultusunda Çankırı Karatekin Üniversitesi Tekstil ve Moda Tasarımı Bölümü’nde üç boyutlu prototipler üretilmiştir. Bu prototipler, son değerlendirmeler sonrasında nihai hâline getirilerek fabrika çalışanlarına sunulmuştur. Çalışmanın, kurumsallaşmanın bir gerekliliği olan üniformalara yalnızca işlevsel değil aynı zamanda psikolojik ve sembolik değerler de kazandırarak, çalışma ortamlarının iyileştirilmesine katkı sağlayacağı öngörülmektedir. Ayrıca, bu yaklaşımın diğer kurumlar için de örnek teşkil ederek, çalışan odaklı üniforma tasarımlarının yaygınlaşmasına ve tekstil-moda tasarımı öğrencileri için yeni araştırma alanlarının oluşmasına olanak sağlayacağı düşünülmektedir.
Keywords : Üniforma, Tasarım, Moda, Giysi, Giysi Değeri

ORIGINAL ARTICLE URL