DÜŞÜK EĞİTİM DÜZEYİNE SAHİP KADINLARIN İŞ YERİNDE GÜÇLENME DENEYİMLERİ: SİSTEMATİK BİR META-ANALİZ

Authors : Abdullah Türkmen
Pages : 1-24
Doi:10.18221/bujss.1684326
View : 42 | Download : 105
Publication Date : 2025-12-31
Article Type : Research Paper
Abstract :Bu çalışma, düşük eğitim düzeyine sahip kadınların iş yerinde güçlenme deneyimlerini sistematik bir meta-analiz çerçevesinde incelemeyi amaçlamaktadır. Feminist sosyal teori ve yapısalcı yaklaşım temelinde yapılandırılan bu araştırma, görünmeyen emek, mikro direniş biçimleri ve sembolik güçlenme pratiklerini odağına alarak çok katmanlı bir çözümleme sunar. PRISMA 2020 protokolü doğrultusunda yürütülen literatür taraması sonucunda 42 çalışma analiz kapsamına alınmış; bunların 21’i nitel, 14’ü nicel ve 7’si karma yöntemlidir. Dahil edilen çalışmalar Türkiye, Kuzey Kıbrıs, Hindistan ve Latin Amerika gibi farklı sosyo-kültürel bağlamlarda yürütülmüş olup, toplam 4.600 kadının deneyimlerine dayanmaktadır. Veriler, tematik analiz, Cohen’s d etki büyüklüğü hesaplaması ve yayın yanlılığı testleri gibi yöntemlerle değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, kadınların güçlenme süreçlerinin sadece ekonomik veya karar alma süreçlerine katılım gibi görünür çıktılarla sınırlı olmadığını; aynı zamanda bireysel ajans, sembolik görünürlük ve ilişkisel özneleşme gibi öznel boyutları da içerdiğini göstermektedir. Güçlenme süreci, özellikle ataerkil yapının baskın olduğu toplumlarda mikro düzeyli stratejik sessizlik, sembolik mücadele ve aile onayı gibi bağlamsal faktörlerle şekillenmektedir. Ayrıca, güçlenme süreçlerinin genel olarak orta-yüksek düzeyde etki büyüklüğüyle ilişkilendirildiği, ancak bağlamdan bağlama farklılaştığı ve bu nedenle genelleme yapılırken dikkatli olunması gerektiği tespit edilmiştir. Bu çalışma, önceki meta-analizlerin çoğunlukla eğitimli kadınlara odaklandığı literatürde, düşük eğitim düzeyine sahip kadınların özgün deneyimlerini kuramsal bir bütünlük içerisinde analiz ederek önemli bir boşluğu doldurmaktadır. Feminist bilgi üretimine katkı sunan bu araştırma, güçlenme olgusunu bireysel değil, yapısal ve kültürel düzeyde yeniden kavramsallaştırarak özgün bir epistemolojik çerçeve önermektedir.
Keywords : Kadın güçlenmesi, Düşük eğitim düzeyi, Feminist teori, Sistematik meta analiz, Toplumsal cinsiyet

ORIGINAL ARTICLE URL