Dondurma Ekimde Ekmeklik Buğday Genotiplerinin Verim ve Kalite Performanslarının Belirlenmesi

Authors : Bekir Aktaş

Pages : 90-100

Doi:10.59128/bojans.1834102

View : 63 | Download : 80

Publication Date : 2025-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Buğday, Anadolu’nun zorlu çevresel koşulları altında yetiştiriciliği yapılan ve en geniş ekiliş alanına sahip tarımsal ürünüdür. Son yıllarda değişen iklim koşulları ile birlikte artan biyotik ve abiyotik stres faktörleri, yüksek adaptasyon yeteneğine sahip buğdayda da verim ve kalite kayıplarına neden olmaktadır. Bu çalışma; farklı gelişme tabiatına sahip 17 ekmeklik buğday hattı ile iki tescilli çeşidin Yozgat koşullarında dondurma ekimdeki verim ve kalite performanslarını belirlemeyi amaçlamıştır. Deneme; 2024-2025 yetiştirme döneminde, tesadüf blokları deneme desenine göre ve üç tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Ekim, aralık ayının ikinci haftasında yapılmıştır. İncelenen tüm özellikler yönünden genotipler arasında istatistiki olarak farklılık tespit edilmiştir. Genotiplerin başaklanma gün sayısı 138.7-152.0 gün, bitki boyu 72.5-103.8 cm, tane verimi 354.4-630.8 kg da-1, bin tane ağırlığı 33.6-47.3 g, hektolitre ağırlığı 78.5-83.2 kg, protein oranı %11.6-17.4, gluten oranı %25.1-47.0 ve zeleny sedimentasyon değerleri 33.8-73.6 ml arasında değişim göstermiştir. Tane veriminde Hat 8, Hat 5, Hat 9, Hat 10, Beyazhan ve Hat 7 en çok öne çıkan genotipler olarak belirlenmiştir. Bu genotiplerin tane verimindeki yüksek performansları yanında, orta ve iyi kalite değerlerine sahip olduğu saptanmıştır. Elde edilen sonuçlar; iklim değişikliği ve artan sıcaklıkların neden olduğu stres koşullarında, alternatif ve yazlık karakterli genotiplerin dondurma ekimde yüksek verim ve kalite performansı gösterebileceğini ortaya koymuştur.
Keywords : Dondurma ekim, Hat, Kalite, tane verimi, Triticum aestivum L.

ORIGINAL ARTICLE URL