Ortaöğretim Öğrencilerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Yönelik Tutumları ile Manevi İyi Oluş Düzeyleri Arasındaki İlişki

Authors : Yasin Yiğit, Tahir Akış

Pages : 223-250

Doi:10.51553/bozifder.1654420

View : 74 | Download : 27

Publication Date : 2025-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Din eğitiminin bireyin manevi eğilimleri üzerinde belirleyici yönde etkide bulunabilme potansiyeli vardır. Bundan ötürü Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi derslerine yönelik tutum ile manevi iyi oluş durumu arasında önemli bir ilişkinin bulunduğu ifade edilebilir. Bu iki değişken arasındaki ilişkinin sistemli bir şekilde araştırılarak ortaya konulması, bilimsel anlamda önemli bir gereklilik olarak değerlendirilebilir. Bu araştırma, ortaöğretim öğrencilerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersine yönelik tutumları ile manevi iyi oluş düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışma, nicel araştırma yöntemlerinden tarama modeline dayalı olarak yürütülmüştür. Araştırma kapsamında elde edilen veriler; “Kişisel Bilgi Formu”, “Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersi Tutum Ölçeği” ve “Manevi İyi Oluş Ölçeği” aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmanın katılımcıları, 2023-2024 eğitim öğretim yılında Iğdır ilinde öğrenim gören 11. ve 12. sınıf düzeyindeki, tesadüfi örneklem yöntemiyle belirlenen 723 öğrenciden oluşmaktadır. Çalışma kapsamında öğrencilerden elde edilen veriler SPSS-26 programı ile analiz edilmiş ve anlamlılık düzeyi p<.05 olarak kabul edilmiştir. Çalışma sürecinde öncelikle öğrencilerin ölçeklerden aldıkları ortalama puanlar hesaplanmış, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersine yönelik tutum düzeyleri ile manevi iyi oluş düzeyleri belirlenmiştir. Ardından, bağımsız değişkenlerin bu değişkenler üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla çeşitli istatistiksel analizler gerçekleştirilmiştir. Bu amaçla iki değişkenli bağımsız gruplar için t-Testi, üç veya daha fazla bağımsız değişken içeren gruplar için tek yönlü varyans analizi (ANOVA), iki ana değişken arasındaki ilişkiyi değerlendirmek amacıyla ise korelasyon analizi yapılmıştır. Araştırma bulgularına göre, öğrencilerin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersine yönelik tutum düzeyleri orta seviyede, manevi iyi oluş düzeyleri ise yüksek seviyede bulunmuştur. Cinsiyet ve sınıf değişkenleri açısından öğrencilerin derse yönelik tutumlarında anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir. Ancak, okul türü, sosyoekonomik durum ve akademik başarı düzeyleri açısından anlamlı farklılıklar gözlemlenmiştir. Manevi iyi oluş düzeyleri açısından ise sınıf ve sosyoekonomik durum değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık oluşmamış; cinsiyet, okul türü ve akademik başarı değişkenlerine göre anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Korelasyon analizi sonucunda, öğrencilerin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersine yönelik tutum düzeyleri ile manevi iyi oluş düzeyleri arasında negatif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Bu sonuç, öğrencilerin sahip oldukları dinî görüş ve mezhepsel farklılıklarla ders içeriğini algılama biçimleri, dersin işleniş yöntemi, öğretim programının içeriği ve bireysel manevi algılarının bu ilişki üzerinde etkili olabileceğini düşündürmektedir.
Keywords : Din Eğitimi, Ortaöğretim, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi, Tutum, Manevi İyi Oluş

ORIGINAL ARTICLE URL