MARMOD Projesi ile Yeni Oşinografik Yaklaşımlar Işığında Marmara Denizi`nde Oksijensizleşme ve Müsilajın Yayılımı

Authors : Evrim KALKAN TEZCAN

Pages : 82-96

View : 80 | Download : 7

Publication Date : 2023-01-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Marmara Denizi\`nde oksijensizleşmeye ve müsilaj oluşumuna neden olan faktörlerin belirlenip ekosistem tabanlı çözüm önerileri geliştirmeyi amaçlayan Marmara Denizi Bütünleşik Modelleme Projesi insert ignore into journalissuearticles values(MARMOD); Faz I insert ignore into journalissuearticles values(2017-2018); ve Faz II insert ignore into journalissuearticles values(2021-sürüyor); T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından ODTÜ Deniz Bilimleri Enstitüsü koordinasyonunda yürütülmektedir. Projenin ilk fazında son 40 yılın verileri derlenmiş, Marmara Denizi derin basenlerindeki oksijensizleşme trendleri ortaya konmuş ve 1-B model ile çözüm önerileri, yük azaltım senaryoları ile ortaya konmuştur. İkinci fazda bu çalışma deniz seferleri, müsilaja özel analizler ile 3-B Dijital İkiz geliştirme çalışmaları ile devam etmektedir. MARMOD Projesi sonuçlarına göre denizin azot-fosfor yükü durumu, aşırı organik madde fazlalığı ve oksijen azlığı probleminin devam etmekte olduğu ve bunların müsilaja da neden olan temel sorunu oluşturduğu bir kez daha önümüzde belirmektedir. Marmara Denizi çevresel baskılara direnmektedir. Ancak yürürlüğe konulan Marmara Denizi Eylem Planı’nın uygulanması ile beraber ekosistem sağlığının geriye çevrilmesi mümkün olacaktır. Karasal kaynaklı azot ve fosfor yüklerinin en az % 50 oranında azaltımı asgari bir gereklilik olarak ortaya çıkmaktadır. Geliştirilen MARMOD Dijital İkizi Marmara Denizi\`nin sağlığına kavuşma yollarını planlayacak, bilimsel olarak en yeni modelleri içeren, özgün ve milli bir karar destek aracı olacaktır.
Keywords : Marmara Denizi, müsilaj, çözünmüş oksijen, ekosistem modeli, oşinografi, dijital ikiz

ORIGINAL ARTICLE URL