Hidayet Romanlarında Din Değiştirme ve Dine Dönüş Motifleri

Authors : Sebiha Yıldız, İlhan Yıldız

Pages : 1207-1233

Doi:10.33415/daad.1709646

View : 64 | Download : 68

Publication Date : 2025-09-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Türk edebiyatında hidayet romanları din değiştirme ve dine yönelme temalarını ele alan anlatılardır. Bu romanlar bireyin din değiştirmesinde ve dine yönelmesinde etkili olan nedenleri ve yolları göstermesi açısından önemli bir birikim sunmaktadır. Çalışmada hidayet romanlarında yer alan din değiştirme ve dine dönüş örnekleri Lofland ve Skonovd’un din değiştirme ve dine dönüş motifleri çerçevesinde analiz edilmektedir. Entelektüel, mistik, deneysel, duygusal, yeniden uyanış ve cebri şeklinde adlandırılan motifler; sosyal baskı düzeyi, dönüşüm süresi, duygusal yoğunluk, duygusal içerik ve inanç-katılım sıralaması bağlamında değerlendirilmektedir. Nitel araştırma yöntemlerinden tematik analiz yöntemi kullanılarak romanlardaki motif temsilleri tespit edilmekte ve bu temsiller üzerinden motiflerin çeşitliliği, güncelliği ve bireyin karar verme sürecindeki rolü irdelenmektedir. Böylece hem din değiştirme ve dine dönüş motiflerinin edebi metinler üzerinden görünür kılınması hem de hayatın bir yansıması mahiyetindeki hidayet romanlarının psikolojik bağlamda daha anlaşılır olması hedeflenmektedir.
Keywords : Din Psikolojisi, Türk İslam Edebiyatı, İhtida, Mühtedi, Tematik Analiz

ORIGINAL ARTICLE URL