TANZİMAT’TAN II. MEŞRUİYET’E OSMANLI’DA MİZAH BASINI

Authors : Emine ŞAHİN

Pages : 20-43

View : 86 | Download : 13

Publication Date : 2017-12-25

Article Type : Review Paper

Abstract :Bu çalışmada, Tanzimat’tan II. Meşrutiyet’e kadar olan süre zarfında Osmanlı’da çıkarılan mizah ve karikatür  dergileri ele alınmıştır. İlk dönem mizah basını 1876 yılına kadar çıkarılan dergiler olup bu dönemde  yayınlananların Osmanlı’nın modern devlet olma yolunda attığı adımları ele aldığı ve bu bağlamda eleştiri  düzeyi yüksek olan karikatürler yayınladıkları görülmektedir. Teodor Kasap’ın Diyojen’i yayınlamasıyla birlikte  imparatorluk, siyasetin istihzai bir dille eleştirildiği mizah dergileri ile tanışır. Devlet, imajına zarar vereceğini  düşündüğü mizah ve karikatür dergileri üzerinde baskı kurmaya başlar. Sultan II. Abdülhamid’in padişah olması  ile birlikte ise mizah dergilerinin ülke toprakları içerisinde yayınlanması yasaklanır ve bu yüzden Jön Türkler  yurt dışına kaçarak gittikleri yerlerde yayın faaliyetlerini devam ettirirler. Ülke dışında yayınladıkları bu  dergileri ise yabancı postaneler aracılığıyla Osmanlı’ya sokar ve okuyucuyla buluştururlar. Çalışmanın bir  bölümü de sürgün basın olarak da adlandırılan Jön Türk mizah dergilerine ayrılmıştır. Ayrıca çalışmanın  içerisinde sarayın kademeli olarak mizah dergileri üzerindeki baskı, sansür ve kapamaya kadar giden siyaseti  gösterilmeye çalışılmıştır.
Keywords : Mizah, Karikatür, Dergi, II Abdülhamid, Jön Türk, Basın, Sansür

ORIGINAL ARTICLE URL