Yolların Kesiştiği Bir Osmanlı Şehri: Tırhala’da Ticaret, Vergi ve Üretim (15–16. Yüzyıllar)

Authors : Muhittin Kul

Pages : 27-39

Doi:10.52003/etutdergisi.1821371

View : 44 | Download : 35

Publication Date : 2025-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, 15-16. yüzyıllarda Tırhala şehrinin iktisadi yapısını arşiv belgeleri (tahrir defterleri, vakfiyeler, kanunnameler) ve dönemin seyahatname kayıtları üzerinden incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma bulguları, Tırhala’nın Osmanlı taşra ekonomisi içinde bölgesel bir ticaret merkezi olarak konumlandığını göstermektedir. Şehrin Tesalya ovasının merkezinde ve Via Egnatia yol ağının önemli bir kolu üzerinde bulunması, Tırhala’yı Balkanlar’daki ticari hareketliliğin kesişim noktası hâline getirmiştir. Bu stratejik konum, şehirde çarşı, bedesten, kervansaray ve han gibi ticari yapıların gelişmesini teşvik etmiş; vakıflar bu yapıların finansmanında önemli rol oynamıştır. Tarım, bağcılık ve hayvancılık üzerine kurulu üretim faaliyetleri, pazara inen ürün çeşitliliği ve monopolye uygulamasına bağlı vergiler, kazanın ekonomik canlılığını desteklemiştir. Esnaf kayıtları, deri ve tekstil sektörlerinin şehir ekonomisinin temel üretim alanları olduğunu, zaman içinde bazı sektörlerde müslim-gayrimüslim esnafın ağırlığının değiştiğini göstermektedir. Bu minvalde Tırhala, coğrafi avantajı, üretim çeşitliliği ve vakıf destekli ticari altyapısı sayesinde Osmanlı şehir ekonomisinin dinamik, çok kültürlü ve ticaret odaklı bir örneğini temsil etmektedir.
Keywords : Tırhala, Osmanlı Ekonomisi, Esnaf, Ticaret, 15-16. yüzyıl.

ORIGINAL ARTICLE URL