Göknar, Doğu Kayını ve Afrika Maunu Türlerinin Makro ve Mikro Yapılarının Analizi

Authors : Çiğdem Çicek

Pages : 1295-1304

Doi:10.29109/gujsc.1763534

View : 43 | Download : 49

Publication Date : 2025-09-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, farklı coğrafi kökenlere ve anatomik yapılara sahip olan Göknar (Abies alba), Doğu Kayını (Fagus orientalis) ve Afrika Maunu (Khaya spp.) türlerine ait odun dokularının çok düzeyli yapısal özelliklerini karşılaştırmalı olarak incelemeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda, her tür için makroskobik (renk, damar tipi, ışın yapısı) ve mikroskobik (trakeid, damar, parankima hücreleri) karakteristikler detaylı biçimde analiz edilmiştir. Örnekler, 400x büyütmeli optik mikroskop ve 1000x–2000x büyütme aralıklı taramalı elektron mikroskobu (SEM) kullanılarak incelenmiş; hücre çapları Python tabanlı görüntü analiz yöntemleri ile ölçülerek istatistiksel histogramlarla desteklenmiştir. Elde edilen bulgular, Göknar\\\'ın yalnızca trakeid içeren homojen yapısı sayesinde yüksek işlenebilirlik sunduğunu, ancak düşük biyolojik dayanıklılığa sahip olduğunu ortaya koymuştur. Doğu Kayını\\\'nın diffüz-porous damar yapısı, geniş ışınları ve yüksek lif çeper kalınlığı, onu yüksek mekanik dayanım gerektiren uygulamalar için uygun hale getirmektedir. Afrika Maunu ise geniş damar çapları, belirgin parankima şeritleri ve doğal ekstraktif içeriğiyle, özellikle estetik ve boyutsal kararlılık gerektiren uygulamalarda ön plana çıkmaktadır. Bu karşılaştırmalı analiz, her üç türün hücresel yapı özelliklerinin, malzeme performansı ve endüstriyel kullanım alanlarıyla doğrudan ilişkili olduğunu göstermektedir. Elde edilen veriler, hem ahşap biliminde tür seçimine yönelik bilimsel karar süreçlerine katkı sağlamakta hem de doğal malzeme temelli tasarımlarda yapı-performans ilişkisini bütüncül olarak değerlendirme imkânı sunmaktadır.
Keywords : Göknar, doğu kayını, Afrika maunu, Odun anatomisi, Mikroskobik analiz, Damar çapı, Trakeid, Biyolojik dayanıklılık

ORIGINAL ARTICLE URL