Doğrudan- Gömülü Öğretimle Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Öğrenciye Sosyal Beceri Öğretiminin Karşılaştırılması

Authors : Mihriban Sönmez, İlknur Çifci Tekinarslan

Pages : 186-213

Doi:10.29299/kefad.1635688

View : 138 | Download : 212

Publication Date : 2026-01-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Otizm spektrum bozukluğu (OSB) olan çocukların sosyal becerileri edinim ve kullanımında yetersizliklerinin olduğu bilinmektedir. Sosyal beceriler OSB olan çocuklara çeşitli yöntemlerle öğretilmeye çalışılmaktadır. Bu araştırmada, sosyal beceri öğretiminde doğrudan öğretim (DÖ) ve gömülü öğretim (GÖ) yönteminin etkililik ve verimlilikleri karşılaştırılmıştır. Çalışmaya OSB olan yedi yaşında iki erkek öğrenci katılmış ve tek denekli araştırma yöntemlerinden biri olan uyarlamalı dönüşümlü uygulamalar modeli kullanılmıştır. Araştırmanın bağımlı değişkenleri kendini tanıtma ve izin isteme becerileri, bağımsız değişkenleri doğrudan ve gömülü öğretimdir. Bağımsız değişkenlerin etkililik verileri grafiksel analiz ve etki büyüklüğü hesaplaması şeklinde sunulmuş, verimlilik ve sosyal geçerlilik verileri ise betimsel olarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda her iki bağımsız değişkenin etkili olduğu, deneklerin edindikleri sosyal becerileri farklı ortam ve kişilere genelleyebildikleri, çalışma sona erdikten bir, üç, beş hafta sonra sürdürebildikleri bulgularına ulaşılmıştır. Doğrudan öğretimin her iki denekte de daha verimli olduğu görülmüştür. Ayrıca denekler her iki uygulamadan da hoşlandıklarını, deneklerin öğretmenleri ise öğrencilerinin sosyal becerilerinde artışlar gözlemlediklerini belirtmişlerdir.
Keywords : Otizm, Doğal Öğretim, Yapılandırılmış Öğretim, Sosyal Beceri

ORIGINAL ARTICLE URL