Füze Teknolojisi Kontrol Rejimi: ABD Merkezli Hegemonik Bir Yapıdan Normatif Bir Yapıya Geçişin Önemi

Authors : Eray ALIM

Pages : 821-872

Doi:10.17752/guvenlikstrtj.847719

View : 45 | Download : 13

Publication Date : 2020-12-28

Article Type : Research Paper

Abstract :Füze Teknolojisi Kontrol Rejimi (FTKR), füze ve kitle imha silahı tehdidini önlemede başat girişimlerden biridir. Bu oluşumun taşıyıcı gücü ise ABD’dir. Bu ülke, yaptırım baskısıyla Rusya, Hindistan ve Brezilya dâhil birçok farklı ülkenin FTKR kaidelerine uygun davranmasını sağlayabilmiştir. Bu hususa rağmen, belirli anlarda ABD’nin FTKR kaidelerini bizzat kendisinin ihlal etmesi, hegemonik güçlerin kuralları çiğnemenin yaratacağı itibar kaybına aldırmaksızın kendi çıkarlarını ön plana alabildiklerini göstermektedir. Kitle imha silahı ve füze tehdidinin daha etkili bir şekilde önlenmesi için ise FTKR’nin ABD merkezli bir “seçkinler kulübü” imajından kurtulması gerekmektedir. Bu oluşumun ABD merkezlilikten kurtulması, kendi kurumsal yapısı dâhilinde bir kontrol ve yaptırım mekanizmasına sahip olmasını gerekli kılmaktadır. Kurumsallaşmanın güçlendirilmesine eş zamanlı şekilde, FTKR kapsamında devletlerin füze tehdidine dair norm ve prensipleri içselleştirmeleri ve bu minvalde normatif bir dönüşüm geçirmeleri sağlanmalıdır. Bu çalışmada vurgulandığı üzere, FTKR’nin meşruiyeti ve etkinliği için ABD merkezli faydacı-hegemonik bir yapıdan normatif bir yapıya geçiş büyük önem arz etmektedir.
Keywords : Füze Teknolojisi Kontrol Rejimi, Uluslararası Rejimler, Füze Tehdidi, Kitle İmha Silahları, Amerika Birleşik Devletleri

ORIGINAL ARTICLE URL