İman-Amel İlişkisi Meselesinin “Ey İman Edenler” Hitabıyla Başlayan Ayetler Açısından Değerlendirilmesi

Authors : Fatih KARAMAN

Pages : 26-68

View : 55 | Download : 17

Publication Date : 2022-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Müslümanlar arasında ilk ihtilafların başlamasından ve Kelam ilminin kuru-luş döneminden günümüze kadar, üzerinde en çok tartışılan; hatta tekfir mekanizmasına bile konu edinilen meselelerden birisi “iman amel ilişkisi”dir. “Amel, imanın bir parçası mıdır? İman ile amel arasında nasıl bir ilişki vardır?” sorularına her grup-ekol-alim farklı farklı teorilerle cevap vermiştir. Bu kapsamda ameli, imandan bir parça sayıp büyük günah işleyeni veya amelinde eksiklik bulunanı kâfir ilan etmek gibi uç görüşler ileri sürülebilmiştir. Bazıları da iman ile amel arasında doğrudan bir ilişki olamayacağını düşünmüşse de büyük çoğunluk uzlaşmacı bir tutum benimsemiştir. Tartışmadaki herkes, kendisini Kur’ân’dan ve hadisten delillerle desteklemeye çalışmıştır. Bu çalışmada, geçmişte olduğu gibi bugün de güncelliğini ve önemini koruyan bu konu, öncelikle tasvîrî olarak ortaya konulmuş; daha sonra “Ey İman Edenler: يَٓا اَيُّهَا الَّذينَ اٰمَنُوا ” hitabıyla başlayan ayetler ışığında çözümlenmeye çalışılmıştır. Ayetler analiz edildiğinde, amelin imandan bir cüz sayılmasına imkân olmadığı sonucuna varılmıştır. Çünkü Yüce Allah, bu ayetlerde, belirtilen şeylerin aksi davranışlarda bulunanları kâfir olarak nitelememekte; onlardan, iman vasfını kaldırmamaktadır. İman-amel ilişkisi parça-bütün ilişkisi değil, sebep sonuç ilişkisidir.
Keywords : İman, amel, kebire, fısk, küfr, cüz, tasdik, tevbe

ORIGINAL ARTICLE URL