NE İÇİNDE HUKUKUN NE DE DIŞINDA: ULUSLARARASI HUKUK, İNSAN HAKLARI HUKUKU VE TOPLUMSAL CİNSİYET EŞİTLİĞİ

Authors : Eymir Albal

Pages : 234-247

Doi:10.21492/inuhfd.1650274

View : 45 | Download : 34

Publication Date : 2025-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Söz konusu çalışmada, modernizm ve postmodernizm süreçleri çerçevesinde hukuka atfedilen niteliklerdeki değişim açıklanmaya çalışılarak; hak söyleminin etkileri değerlendirilmektedir. Günümüzde, hukukun hakları biçimlendirdiği bir yapıdan, hakların hukuku şekillendirdiği bir yapıya geçilmiştir. Bu doğrultuda, insan haklarının hukukta yalnızca değerlere özgülenen bir konumdan, bilgi ve anlam üreten bir konuma geçtiği; bir diğer deyişle insan hakları aktörlerinin hakların kapsamını şekillendirirken aynı zamanda hukuku da ürettikleri ve biçimlendirdikleri gözlemlenmektedir. Bu durum, insan hakları antlaşmalarında yer alan düzenlemelerin yoruma açıklığı ve ikincil kuralların belirsizliği sebebiyle, parçası olduğu genel uluslararası hukuk disiplininde farklı yaklaşımlar sahiplenmesine sebep olmaktadır. Devlet iradeleri ile oluşan geleneksel uluslararası hukuk ile bu iradeyi sınırlamaya çalışan insan hakları hukukunun arasındaki mücadele; toplumsal cinsiyet eşitliğine ilişkin meselelerde görünür olmaktadır. Bu çerçevede, feminist hareketin, özelin politik olduğuna yönelik güçlü argümanı tüm taleplerin temeli oluşturmakta ve bu talepleri hak olarak ileri sürülmektedir. Bununla birlikte, devlet egemenliğinin genel temayülü, bu meselelerin, hukuk dışına itilmesi olmaktadır. Bu bakımdan, çalışmada ilk olarak devlet iradesinin insan hakları antlaşma organlarına karşı belirleyici kılındığı örnekler, daha sonra ise bu iradenin hak öznelerine karşı belirleyici kılındığı haller değerlendirilecektir. Sonuç bölümünde ise değerlendirmelere yer verilecektir.
Keywords : Toplumsal cinsiyet eşitliği, insan hakları antlaşma organları, çekinceler, sosyal haklar

ORIGINAL ARTICLE URL