Enflasyon Muhasebesinin Şirketlere Etkisi: Borsa İstanbul Örneği

Authors : Halil Arslan, Temur Kayhan

Pages : 2793-2830

Doi:10.15869/itobiad.1724806

View : 144 | Download : 366

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Çalışmanın amacı, enflasyon muhasebesinin teorik etkileri ve işleyişini özetledikten sonra Borsa İstanbul’da işlem gören şirketler ve halka arz olmak isteyen şirketlerin TMS 29 hariç ve TMS 29 dahil muhasebe verilerine ulaşılarak uygulamalı olarak enflasyon muhasebesinin net satış, brüt kar, FAVÖK, net kar, brüt kar marjı, FAVÖK marjı ve net kar marjına etkilerinin tespit edilip analiz edilmesidir. Enflasyon muhasebesinin uygulamadaki etkilerini ölçebilmek şirketlerdeki karar vericiler için daha doğru mali tablo yorumlaması ile gelecekte daha doğru yatırımların bütçelenmesi anlamına gelebilmektedir. Aynı şekilde firmalara yatırım yapacak yatırımcılar ve şirketleri değerleyecek analistler için enflasyon muhasebesinin uygulamalı etkilerini anlayabilmek mali tabloları ve enflasyonu daha doğru kavrayarak gelecek projeksiyonların geliştirilmesi ve enflasyondan ari performansın ölçülmesi olarak yorumlanabilmektedir. Ayrıca bu çalışma ile yüksek enflasyonun mali tabloları ne denli aşındırdığı ve yüksek enflasyonun neden zararlı bir yatırım ortamı oluşturduğu gösterilmektedir. Çalışmada doküman inceleme tekniği ile veriler toplanmış ve içerik analiz yöntemi ile veriler analiz edilmiştir. 14 sektörden 43 şirketin 57 farklı mali tablo döneminde enflasyon muhasebesinin etkileri gösterilmiştir. Her şirket için birden fazla mali tablo dönemi dikkate alındığı için 57 farklı döneme ulaşılmıştır. Enflasyon muhasebesinin sektörlerde genel olarak net satış, brüt kar ve FAVÖK’ü artırdığı gözlemlenirken net kar verisinin gerilediği dikkat çekmektedir. Perakende ve gıda gibi yüksek stoklu çalışan sektörlerde enflasyon muhasebesi ile FAVÖK gerilemektedir. Brüt kar marjı, FAVÖK marjı ve net kar marjlarının örneklemin önemli bir kısmında gerilediği gözlenmektedir. Bazı firmalarda enflasyon muhasebesi öncesi pozitif olan FAVÖK TMS 29 sonrası negatife dönmektedir. Yüksek stok ve maddi duran varlık taşıyan ve ilgili varlıkları büyük oranda borç ile finanse eden şirketlerde enflasyon muhasebesi sonrası net parasal pozisyon karının pozitif olduğu dikkat çekmektedir. Enflasyonist ortamda şirketlerin borçluluk seviyesinin artırılmasının makul olduğu sonucuna varılmıştır.
Keywords : Enflasyon, Şirketler, Mali Tablolar, Enflasyon Muhasebesi, Finansal Analiz

ORIGINAL ARTICLE URL